Αποικία χρέους : η φαινομενολογική πρόσληψη του σύγχρονου ευρωπαϊκού υπεριμπεριαλισμού από την Ελληνική Πατριωτική Αριστερά | Μέρος V/VII

Αποικία χρέους : η φαινομενολογική πρόσληψη του σύγχρονου ευρωπαϊκού υπεριμπεριαλισμού από την Ελληνική Πατριωτική Αριστερά | Μέρος V/VII

18.   Το «χρέος»

Θα περίμενε κανείς τα πράγματα για το «χρέος» να είναι εάν όχι καλύτερα τουλάχιστον σαφέστερα απ’ ότι μόλις διαπιστώθηκε ότι είναι τόσο για τον «Αποικιοκράτη» όσο και για την «αποικία» του. Δυστυχώς δεν είναι, παρά το γεγονός ότι θα αρκούσε ένας πίνακας μεγέθους ούτε μιας σελίδας για να αποσαφηνιστεί πλήρως το θέμα: τόσα χρωστάει η Ελλάδα, σ’ αυτούς τα χρωστάει, αυτή τη χρηματοπιστωτική μορφή έχουν τα χρωστούμενα, τόσα πληρώνει για τόκους, αυτό είναι το χρονοδιάγραμμα αποπληρωμής του χρέους – τέλος.

  • του Κώστα Λαμπρόπουλου |   | red line

Δυστυχώς, όμως, το ογκώδες σύγγραμμα του αξιότιμου κου. καθηγητή δεν περιέχει ούτε έναν πίνακα, ούτε ένα χάρτη! Όλα στον αέρα, τμηματικά και διάσπαρτα, αριστερά, δεξιά, στο μέσο, μπρος, πίσω, πάνω, κάτω. Για να βγάλει κανείς μια άκρη για το «χρέος» (και όχι μόνο) που έχει μετατρέψει την πατρίδα του σε «αποικία» πρέπει να έχει τελειώσει σχολή ντεντέκτιβ.

Πρώτα-πρώτα: σε ποιο χρέος αναφέρεται το «αποικιοποιόν χρέος» του αξιότιμου κ. καθηγητή;

Υπάρχει το χρέος του δημοσίου, υπάρχει το χρέος των μη χρηματοπιστωτικών επιχειρήσεων και ειδικότερα το χρέος των ΔΕΚΟ, υπάρχει το χρέος των χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων. Ποιο ή ποια εξ αυτών συνέβαλλαν στην αποικιοποίηση των οφειλετών και ποιων ακριβώς εξ’ αυτών;

Επιπλέον, το όποιο χρέος απ’ αυτά οφείλεται -εναλλακτικά ή συμπληρωματικά- σε ιδιώτες εντός και εκτός της χώρας, σε μη χρηματοπιστωτικές επιχειρήσεις εντός και εκτός της χώρας, σε χρηματοπιστωτικά ιδρύματα εντός και εκτός της χώρας, σε κράτη-μέλη της ΕΖ και στην ΕΚΤ.

Ποιο/α χρέος/η από όλα αυτά τα χρέη συνέβαλλε/αν στην αποικιοποίηση της πατρίδας;

Εάν περιμένετε να βρείτε απαντήσεις στα ερωτήματα αυτά πρέπει να μελετήσετε άλλο σύγγραμμα και όχι το πολυσέλιδο σύγγραμμα του αξιότιμου κου, καθηγητή.

Δε χρειάζεται, βεβαίως, να έχει φάει κανείς τα νιάτα του και την ομορφιά του στη σπουδή των Χρηματοοικονομικών για να γνωρίζει ότι ο δανεισμός, αφού υπερβεί ένα κάποιο κατά περίπτωση κριτικό όριο μεγέθους, μειώνει αμέσως ή / και εμμέσως τους βαθμούς ελευθερίας του δανειολήπτη στη διαχείριση των υποθέσεών του ή – εναλλακτικά- προκαλεί μια αλληλεξάρτηση δανειστή και δανειολήπτη η οποία καταλήγει πρώτα στη συνδιαχείριση των πόρων του οφειλέτη που εξυπηρετούν το χρέος και μετά, εάν δεν αποδώσει τα αναμενόμενα, στη διαχείριση όλων των πόρων του οφειλέτη από τον δανειστή.

Επομένως, το μέγεθος του χρέους είναι σημαντικός αλλά όχι και ο μοναδικός ή -κατά περίπτωση- σπουδαιότερος συντελεστής αποικιοποίησης. Στους υπόλοιπους συντελεστές περιλαμβάνονται και οι ακόλουθοι: επιτόκιο, τρόπος και χρονοδιάγραμμα αποπληρωμής, τρόπος διαχείρισης, διαθέσιμοι πόροι, κ.λπ. και, πάνω απ’ όλα τα έσοδα του “μαγαζιού”, το ΑΕΠ γενικά και τα φορολογικά έσοδα ειδικά του κράτους, που εξυπηρετούν τα χρέη του.

Ποιο είναι, λοιπόν, εκείνο το μέγεθος του χρέους αλλά και όλων των άλλων παραμέτρων που ο συνδυασμός τους κατέστησε την πατρίδα αποικία του; Ποιο είναι το κόστος του; Σε ποιο Σάιλοκ, τελικά, χρωστάει η Ελλάδα που μετατρέπει αντιθεσμικά τις διαδοχικές  κυβερνήσεις και συγκυβερνήσεις της σε αποικιοκρατικές μαριονέτες του;

Οι απαντήσεις που ο αξιότιμος κ. καθηγητής δίνει στα ερωτήματα αυτά -που συνδυασμένα αποτελούν άλλωστε και τον οικονομικό πυρήνα του αντικειμένου του συγγράμματός του- είναι, δυστυχώς, φευγαλέες και αποσπασματικές, τμηματοποιημένες και διάσπαρτες εδώ κι’ εκεί στο πολυσέλιδο σύγγραμμά του και, σα να μην έφταναν όλα αυτά, κατά κανόνα ελλιπείς, άσχετες (με την έννοια της συσχέτισης πραγμάτων που δεν έχουν μεταξύ τους συνάφεια) και -κατά πλειονότητα- εσφαλμένες.

Ο αξιότιμος κ. καθηγητής παρουσιάζει το χρέος και τον τρόπο που αυτό κατέστησε την πατρίδα αποικία των δανειστών μέσω της συνάθροισης των ακόλουθων επτά σημείων και ενός όγδοου που -δυστυχώς- λάμπει δια της απουσίας του:

Α. Για το συνολικό μέγεθος του χρέους αναφέρει ότι:

1) «Η γερμανική οικονομική ισχύς σήμερα διευρύνεται με τις προς αυτήν ροές από το νότο. Ροές που διευκολύνονται από συμπεριφορές εθελόδουλων ελίτ, όπως είναι η ελληνική. Η στάση που κράτησε η τελευταία, συνεχούς εξύβρισης του ελληνικού λαού, επίδειξης προσαρμοστικότητας και ραγιαδισμού απέναντι στις απαιτήσεις της Τρόικα (ΔΝΤ, ΕΚΤ και Επιτροπής) για ένα σχέδιο που οδηγούσε στην καταστροφή της είχε ως αποτέλεσμα τη διαφυγή από την Ελλάδα, μόνο από τις καταγεγραμμένες καταθέσεις, πάνω από 100 δισεκατομμυρίων ευρώ , που αντιστοιχεί στο 40% του αρχικού χρέους, το οποίο ανερχόταν περίπου στα 250 δισεκατομμύρια ευρώ. Το μεγαλύτερο μέρος αυτών των κεφαλαίων, όπως και από τον υπόλοιπο νότο, κινήθηκε προς τη Γερμανία (περίπου 300 δισεκατομμύρια ευρώ), ενώ η Γερμανία δανειζόταν στα βραχύχροναδάνειά της /κρατικά ομόλογα, ακόμα και στα δίχρονα (το καλοκαίρι του 2012), με αρνητικό επιτόκιο. Και αυτό διότι η Γερμανία ήταν το ασφαλές λιμάνι για τις ροές των ενδο-ΕΕ ροών κεφαλαίου.».(Κοτζιάς 201304:103).

Β. Για τον “επιβλαβή” για την Ελλάδα τρόπο διαχείρισης του χρέους αναφέρει ότι:

1) «Η Γερμανία επέβαλε σ’ αυτά τα τρία χρόνια το τι μπορεί να γίνει και το τι δεν μπορεί να γίνει στην ΕΕ, ιδιαίτερα ως προς την Ελλάδα. Επέβαλε το μη κούρεμα του ελληνικού χρέους το 2010, αλλά και το κούρεμα το 2011, ενώ απέτρεψε το 2012 ένα δεύτερο κούρεμα, που πιθανόν να επιτρέψει στα τέλη του 2013.  Απαγόρευσε την επιμήκυνση αποπληρωμής του χρέους το 2010, συναίνεσε σε μια μικρή επιμήκυνση το 2012. Επέβαλε τη μη επαναγορά χρέους από τη δευτερογενή αγορά το 2010 και το 2011, όταν δεν τη συνέφερε, και την επέτρεψε το 2012 με τρόπο που εξυπηρετήθηκαν μεγάλοι αλλοδαποί κάτοχοι ελληνικών απαξιωμένων ομολόγων καθώς και οι τράπεζες. …» (Κοτζιάς 201304: 231-2).

2) «Αντίθετα με ό,τι έγινε με τους γερμανικούς δανεισμούς και χρέη, η Γερμανία αρνήθηκε πεισματικά λόγω ίδιων συμφερόντων, να ξεκινήσει τον Ιανουάριο του 2010 το σταθεροποιητικό πρόγραμμα για την Ελλάδα. Επέβαλε πρώτα να λειτουργήσει με τους δικούς της όρους από το Μάϊο του 2010και έχοντας διασφαλίσει τα συμφέροντά της. Απέτρεψε το κούρεμα του ελληνικού χρέους το 2010, που θα είχε μεγάλο κόστος για τις τράπεζες και τα ασφαλιστικά της ταμεία όπως και της Γαλλίας. Οι δύο χώρες, Γαλλία και Γερμανία, κατείχαν τότε 78 δισεκατομμύρια ευρώ σε τίτλους ελληνικών ομολόγων. Όταν το Βερολίνο ήταν έτοιμο, επέβαλε, το καλοκαίρι του 2011, το κούρεμα, κάνοντας ακόμη και εκβιασμούς έναντι τρίτων κατόχων ομολόγων. Αρνήθηκε το 2011 να δανείσει ο μηχανισμός την Ελλάδα για επαναγορά ομολόγων στη δευτερογενή αγορά, και αφού έφτασε την Ελλάδα στο χείλος του γκρεμού, το πρότεινε η ίδια, χωρίς ουσιαστικά κέρδη για την Ελλάδα. Προκειμένου να την τιμωρήσει, με τη σύμφωνη γνώμη των κυρίαρχων ελληνικών κύκλων, επέβαλε στο πρώτο μνημόνιο ασφυκτικά πλαίσια και χρονοδιαγράμματα, το πρόγραμμα διαμορφώθηκε, όπως εκείνη το ήθελε, στα τρία χρόνια αντί στα πέντε έξι που πρότεινε το ΔΝΤ, ενώ χρειάζονταν τουλάχιστον οχτώ ως δέκα, καθώς και με υψηλά τοκογλυφικά επιτόκια ακόμα και πάνω από 6%, όταν το ΔΝΤ πρότεινε 3-3,5%. Χαρακτηριστικό δε είναι ότι τα δάνεια που δόθηκαν στη Λετονία, που βρέθηκε την ίδια περίοδο με την Ελλάδα σε δανειακή ανάγκη, διότι δεν έβρισκε τον Ιούνιο του 2009 δάνεια ούτε καν με προσφερόμενο επιτόκιο 12,5%, με την παρέμβαση της Γερμανίας και των Σκανδιναβών ήταν με επιτόκιο κάτω του 3%.» (Κοτζιάς 201304:256-7).

Γ. Για το ποιοι είναι οι δανειστές και πόσα έχει ο καθένας τους δανείσει στην Ελληνική Κυβέρνηση αναφέρει ότι:

1) «Οι δύο χώρες, Γαλλία και Γερμανία, κατείχαν τότε 78 δισεκατομμύρια ευρώ σε τίτλους ελληνικών ομολόγων.» (ο.π. Β2).

2) «Η Γερμανία κατάφερε να αυτονομήσει πολιτικά και θεσμικά τους μηχανισμούς διαχείρισης της κρίσης και να δυναμώσει τη δομική ισχύ της εντός της ΕΕ. Αυτό έγινε και με την αναδιάρθρωση θεσμών και με τη διαθεσμική μετακίνηση ισχύος. Δηλαδή, οι μηχανισμοί σταθεροποίησης, όπως ο EMSFκαι ο EFSF, δε λειτουργούσαν με τον ίδιο τρόπο όπως οι θεσμοί της ΕΕ. Στους τελευταίους, με βάση και τις συνθήκες της Λισαβώνας, ο ρόλος της Επιτροπής είναι αποφασιστικός και του κοινοβουλίου σχετικά αναβαθμισμένος. Τυπικά, τα κράτη μέλη μεταξύ τους είναι ισότιμα. Στους νέους μηχανισμούς αντιμετώπισης της κρίσης κυριαρχούν τα κράτη με βαθμό αξιολόγησης της πιστοληπτικής τους ικανότητας «ΑΑΑ» και με βάρος το μέγεθος και την αποτελεσματικότητα της οικονομίας τους. Αυτό δίνει σαφές προβάδισμα στη Γερμανία και στη συνέχεια στη συμμαχία της Γερμανίας με τα άλλα «ΑΑΑ» κράτη. Το κοινοβούλιο δε συμμετέχει σ’ αυτούς τους μηχανισμούς και στους θεσμούς τους, ενώ η Επιτροπή έχει υποβαθμιστεί στο ρόλο του παρατηρητή, όπως και η ΕΚΤ. Μ’ αυτό τον τρόπο η Γερμανία αποκτά προβάδισμα έναντι των άλλων κρατών.» (Κοτζιάς 201304:246-7).

Δ. Για το “ληστρικό” κόστος του χρέους αναφέρει ότι:

1) «… Σε αντίθεση με τη (μεταπολεμική) Γερμανία (που πλήρωνε το 3% των εξαγωγών της), η Ελλάδα πληρώνει σήμερα στους δανειστές της κάθε χρόνο σχεδόν το ένα τρίτο των εξαγωγών της, όταν το χρέος της είναι στα 175%, ενώ της Γερμανίας το 1953 ήταν μόλις στο 25%!» (Κοτζιάς 201304:256).

2) «… καθώς και με υψηλά τοκογλυφικά επιτόκια ακόμα και πάνω από 6%, όταν το ΔΝΤ πρότεινε 3-3,5%.» (ο.π. Β2).

Ε. Για το χρέος της Τράπεζας της Ελλάδας και των εγχώριων εμπορικών τραπεζών προς την ΕΚΤ το σύγγραμμα του αξιότιμου κου. καθηγητή δεν αναφέρει απολύτως τίποτα, μα τίποτα!

Ας δούμε, λοιπόν, τι ακριβώς ισχυρίζεται ο αξιότιμος κ. καθηγητής:

·        Τι ακριβώς προκύπτει από το Σημείο Α.1 του αξιότιμου κου. καθηγητή;

Μας πληροφορεί -κι αυτό enpassage- ότι το ελληνικό χρέος ήταν €250,0 δις. χωρίς -δυστυχώς- να αναφέρει σαφώς πότε ήταν τόσο.

Εν πάση περιπτώσει, το δημόσιο χρέος βρισκόταν στα επίπεδα των €250,0 δις. στις αρχές του 2008, δηλαδή εκτός της περιόδου χρονικής αναφοράς του συγγράμματος.

Αγνοεί ο αξιότιμος κ. καθηγητής το ακριβές μέγεθος του ελληνικού δημόσιου χρέους από το οποίο εκκίνησε η «χρεοαποικιοποίηση» της πατρίδας; Έτσι, μάλλον, φαίνεται …

Σημείωση: το σύγγραμμα του αξιότιμου κου. καθηγητή κυκλοφόρησε τον Απρίλιο 2013.

Το Σημείο Α.1 λέει, όμως, και κάτι άλλο, πολύ σπουδαιότερο. Λέει ακριβώς το αντίθετο απ’ ότι ισχυρίζεται συνολικά ο αξιότιμος κ. καθηγητής για την Ελλάδα ως «αποικία χρέους»:  συγκεκριμένα λέει ότι η Ελλάδα, και οι υπόλοιπες χώρες του Ευρωπαϊκού Νότου, είναι -τελικά- δανείστριες της Γερμανίας, δηλαδή εξαγωγείς κεφαλαίου, άρα -τυπικά- το ίδιο ιμπεριαλιστικές μ’ αυτήν!!!

·        Τι ακριβώς προκύπτει από το Σημείο Β.1 του αξιότιμου κ. καθηγητή;

Ότι η Γερμανία διαχειρίστηκε την υπόθεση του ελληνικού χρέους κάνοντας ακριβώς το αντίθετο απ’ ότι θα έπρεπε -κατά τον αξιότιμο κ. καθηγητή- να κάνει. Δεδομένου, όμως, ότι η οικονομική γνώμη του αξιότιμου κου. καθηγητή δεν έχει ιδιαίτερη βαρύτητα θα ήταν καλύτερα για όλους εάν εξηγούσε γιατί αυτό που η Γερμανία έκανε κάθε φορά ήταν «λάθος» και γιατί το αντίθετό του ήταν το «σωστό» όπως υπαινίσσεται.

Επίσης, ομολογώ ότι μπερδεύτηκα με τα διαδοχικά κουρέματα και τα μη κουρέματα, τις επαναγορές και τις μη επαναγορές, τις επιμηκύνσεις και τις σμικρύνσεις, πότε έγιναν και πότε δεν έγιναν, αλλά μέσα σ’ αυτόν τον καταιγισμό γεγονότων και δεοντολογικών προσταγμάτων διαπιστώνω ότι το μεγάλο, ιστορικής σημασίας, κούρεμα του PSI το Μάρτιο 2012  δεν αναφέρεται στο κείμενο αλλά αντ’ αυτού αναφέρεται ότι η Γερμανία «… απέτρεψε το 2012 ένα δεύτερο κούρεμα, που πιθανόν να επιτρέψει στα τέλη του 2013.». Μήπως ο αξιότιμος κ. καθηγητής “άφησε το γάμο να πάει για πουρνάρια”;

Τέλος, μόνιμη επωδός αυτής της συγχυσμένης εξιστόρησης είναι η “διαπίστωση” ότι αυτό που κάθε φορά συνέβη έγινε προκειμένου να επωφεληθεί η Γερμανία χωρίς να επισημαίνεται ποτέ εάν αυτό που έγινε, έστω, προς όφελος της Γερμανίας, έβλαψε ή ωφέλησε και πως το δημόσιο χρέος της Ελληνικής κυβέρνησης.

Ο μανιχαϊσμός της αντίληψης των πραγμάτων εκ μέρους του αξιότιμου κου. καθηγητή τσακίζει κόκκαλα.

·        Τι ακριβώς προκύπτει από το Σημείο Β.2 του αξιότιμου κ. καθηγητή;

Κατ’ αρχήν πληροφορούμαστε ότι «… η Γερμανία αρνήθηκε πεισματικά λόγω ίδιων συμφερόντων, να ξεκινήσει τον Ιανουάριο του 2010 το σταθεροποιητικό πρόγραμμα για την Ελλάδα.» όταν, δηλαδή, η Ελληνική Κυβέρνηση (Γιώργος Παπανδρέου) δεν είχε ζητήσει κάτι τέτοιο και παρέπαιε απελπισμένα ανάμεσα στο ΔΝΤ (DominiqueStrauss-Kahn) και την ΕΕ/ΕΖ (José ManuelBarroso) για να βρει μια σανίδα σωτηρίαςνα πιαστεί… Μήπως ο αξιότιμος κ. καθηγητής “ακόμα δεν τον είδε, Γιάννη τον έβγαλε»;

Επίσης, ο αξιότιμος κ. καθηγητής αιτιολογεί για ποιο λόγο η Γερμανία «Απέτρεψε το κούρεμα του ελληνικού χρέους το 2010, που θα είχε μεγάλο κόστος για τις τράπεζες και τα ασφαλιστικά της ταμεία όπως και της Γαλλίας. Οι δύο χώρες, Γαλλία και Γερμανία, κατείχαν τότε 78 δισεκατομμύρια ευρώ σε τίτλους ελληνικών ομολόγων.».

Μία παρατήρηση και έναν σχόλιο.

Η παρατήρηση: δεν είναι, λοιπόν, η Γερμανία η μόνη “κακιά” της ιστορίας∙ είναι, επίσης, και η Γαλλία!

Το σχόλιο: ειλικρινά δεν μπορώ να αντιληφθώ τι το μεμπτό υπάρχει στο να προτάσσει κανείς το ίδιο συμφέρον του έναντι του όποιου αλλότριου. Φυσικά και οι εταίροι θα φρόντιζαν πρώτα τα δικά τους συμφέροντα ακόμα και σε βάρος της Ελλάδας και μετά -και στο μέτρο του κατ’ αυτούς δυνατού- εκείνα της Ελλάδας. Φαίνεται ότι ο αξιότιμος κ. καθηγητής μπερδεύει αξεδιάλυτα εταίρους, δανειστές, παιδονόμους και baby-sitters…

Ο αξιότιμος κ. καθηγητής φαίνεται, επίσης, να είναι βαθύτατα δυσαρεστημένος επειδή οι εταίροι δεν προχώρησαν αστραπιαία στο κούρεμα του ελληνικού χρέους.

 Θα του υπενθυμίσω δύο πράγματα:

Πρώτο: ότι προβλήματα δημοσιονομικής εξισορρόπησης και χρέους δεν είχε μόνο η Ελλάδα αλλά και άλλα κράτη-μέλη της ΕΖ και, επομένως, ο τρόπος διαχείρισης της ελληνικής κρίσης θα αποτελούσε πιθανώς εκ των πραγμάτων προηγούμενο και για άλλα προβληματικά κράτη-μέλη (Ιρλανδία – Νοέμβριος 2010, Πορτογαλία – Μάϊος 2011, Ισπανία – Ιούλιος 2012, Κύπρος – Νοέμβριος 2012). Σ’ αυτές τις περιπτώσεις συνιστάται σύνεση μέχρι ότου ξεκαθαρίσει η κατάσταση (ποιος έχει ανάγκη βοήθειας και τι ύψους).

Όντας, όμως, βαθύτατα προκατειλημμένος ο αξιότιμος κ. καθηγητής μεταφράζει τις, γιατί όχι πανικόβλητες, κινήσεις αυτοπροστασίας της κας. Μέρκελ και του κου. Σόιμπλε-πιθανώς ορθές αλλά και ενδεχομένως εσφαλμένες∙ άλλες ορθές και άλλες εσφαλμένες∙ συμβατές μεταξύ τους αλλά ενδεχομένως και ασύμβατες- ως το σταδιακό ξετύλιγμα του Αυτοκρατορικού Σχεδίου της Γερμανίας με παράλληλους και αλληλεπιδρώντες θετικά στόχους την αποικιοποίηση της Ελλάδας και τη θεσμική στρέβλωση της ΕΕ που δομεί εντός της τη γερμανική πρωτοκαθεδρία…

Δεύτερο: στην όποια χρηματοπιστωτική διάσωση το κούρεμα της οφειλής είναι το τελευταίο στάδιο κι’ αφού έχουν αποτύχει όλα τα προηγούμενα. Το δε πρώτο, πάντοτε, στάδιο είναι ο δανεισμός πρόσθετων κεφαλαίων πράγμα που και έγινε το Μάϊο 2010 με την έγκριση πίστωσης €30,0 δις. από το ΔΝΤ και €80,0 δις. από τα υπόλοιπα δεκαπέντε κράτη-μέλη της ΕΖ, ήτοι αθροιστικά €110,0 δις.! Δυστυχώς, ο αξιότιμος κ. καθηγητής παραλείπει ακόμα και να το σημειώσει. Τελικά, τείνω να πιστέψω ότι η εμμονή της Αριστεράς, πατριωτικής και μη, με το «κούρεμα» χρέους είναι παθολογική! Τέλος πάντων, «Τι’ χες Γιάννη, τι’ χα πάντα»!

Τέλος, το σημείο Β.2 εισάγει, επίσης, στη συζήτηση την τοκογλυφική σκοπιμότητα εκ μέρους των διασωστών με το οικείο μας πλέον μπερδεμένο τρόπο μεταξύ πραγματικού, δεοντολογικού και άσχετου (Σκανδιναβοί, Λετονία, κ.ο.κ.).

·        Τι ακριβώς προκύπτει από το Σημείο Γ.1του αξιότιμου κου. καθηγητή;

Ότι «Οι δύο χώρες, Γαλλία και Γερμανία, κατείχαν τότε 78 δισεκατομμύρια ευρώ σε τίτλους ελληνικών ομολόγων.», δηλαδή χονδρικά το 1/3 του κατ’ αυτόν ελληνικού δημόσιου χρέους (€250 δις.), χωρίς, όμως, να αποσαφηνίζει την κατανομή ανάμεσα στη Γερμανία και τη Γαλλία και χωρίς να διευκρινίζει την επιμέρους κατηγοριοποίηση των δανειστών [Κεντρική Κυβέρνηση, Κρατικό Όχημα Ειδικού Σκοπού (π.χ. Kreditanstalt für Wiederaufbau – ΚfW), εμπορικές τράπεζες, ιδιωτικά επενδυτικά ταμεία, φορείς κοινωνικής ασφάλισης, ατομικοί επενδυτές, κ.ο.κ.].

Δυστυχώς, είμαι υποχρεωμένος να διατυπώσω μια δυσάρεστη παρατήρηση: ο αξιότιμος κ. καθηγητής γράφει ένα ολόκληρο βιβλίο για τη χρεοαποικιοποίηση της Ελλάδας από τη Γερμανία κι’ όταν φτάνει στο χρέος που την καθιστά γερμανική αποικία (μέσω ΕΖ/ΕΕ) δεν μπορεί να ξεχωρίσει το γερμανικό χρέος από το γαλλικό!;

Τελικά, ποιοι Αποικιοκράτες “κάνουν παιχνίδι στην Ελλάδα”; Οι Γερμανοί; Ή οι Γερμανοί και Γάλλοι ή -μήπως- οι Γάλλοι κι’ οι Γερμανοί; Μυστήριο αξεδιάλυτο …

·        Τι ακριβώς προκύπτει από το Σημείο Γ.2του αξιότιμου κου. καθηγητή;

Ότι ο αξιότιμος κ. καθηγητής αδυνατεί να αντιληφθεί ότι οι «μηχανισμοί σταθεροποίησης» (EMSFκαι ο EFSF) δεν είναι πολιτικές διακρατικές διατάξεις («μηχανισμοί») αλλά υπεριμπεριαλιστικές εταιρείες με μετόχους τα κράτη-μέλη της ΕΖ και με κρατικά κεφάλαια και εγγυήσεις και συγκεκριμένη εταιρική αποστολή κατά τις επιταγές του κυρίαρχου και όχι μόνο ευρωπαϊκού νεοφιλελευθερισμού. Τα εταιρικά αυτά σχήματα αναλύθηκαν επαρκώς στο προηγούμενο Τμήμα 15 οπότε και περιττεύει η επανάληψη της ανάλυσης. Πρέπει, ωστόσο, να υπενθυμιστεί ότι στο Τμήμα 13 αποδείχθηκε ότι το συμπέρασμα του αξιότιμου κου. καθηγητή ότι «Μ’ αυτό τον τρόπο η Γερμανία αποκτά προβάδισμα έναντι των άλλων κρατών.» είναι ψευδές.

·        Τι ακριβώς προκύπτει από το Σημείο Δ.1του αξιότιμου κου. καθηγητή;

Ότι ο αξιότιμος κ. καθηγητής, στην καλύτερη των περιπτώσεων, ξαναμένει (για τρίτη φορά) μετεξεταστέος στο μάθημα της γερμανικής οικονομικής ιστορίας!

Πρώτο: ο αξιότιμος κ. καθηγητής δεν αναφέρει ότι το χρέος της Γερμανίας διαχωριζόταν σε εκείνο που εξυπηρετούταν σε συνάλλαγμα, δηλαδή από τα έσοδα των εξαγωγών, και σε εκείνο που εξυπηρετούταν σε εθνικό νόμισμα. Ο περιορισμός του 3% που αναφέρει ο αξιότιμος κ. καθηγητής αφορούσε μόνο το συναλλαγματικό μέρος του χρέους και όχι το μη συναλλαγματικό χρέος της Γερμανίας.

Δεύτερο: το 3%, ωστόσο που αναφέρει, όπως και το «αυτοκρατορικό τρίγωνο» προηγουμένως, δεν είναι 3% αλλά 5%, πάλι όπως προηγουμένως.

Ο EricToussaint (20140814) -Συντονιστής της Επιτροπής Αλήθειας Δημόσιου Χρέους της Βουλής των Ελλήνων που συνέστησε η πρώην Πρόεδρος της Βουλής κα. Κωνσταντοπούλου και κατήργησε ο επόμενος και νυν Πρόεδρος της Βουλής κ. Βούτσης- σημειώνει σχετικώς: «Άλλο πολύ σπουδαίο στοιχείο, η εξυπηρέτηση του χρέους συναρτήθηκε με την ικανότητα πληρωμών της γερμανικής οικονομίας λαμβάνοντας υπόψη την πρόοδο στην ανοικοδόμηση της χώρας και το εξαγωγικό εισόδημα. Έτσι, η σχέση ανάμεσα στην εξυπηρέτηση του χρέους και το εισόδημα εξ εξαγωγών δεν πρέπει να υπερβεί το 5%. Αυτό σημαίνει ότι η Δυτική Γερμανία δεν πρέπει να αφιερώσει περισσότερο από το ένα εικοστό των εξαγωγικών εσόδων της στην πληρωμή του χρέους. Στην πράξη, η Γερμανία δεν αφιέρωσε ποτέ περισσότερο από το 4,2% των εξαγωγικών εσόδων της στην πληρωμή του χρέους (αυτό το μέγεθος επιτεύχθηκε το 1959).».

Υπάρχει, όμως, και μια προϋπόθεση που παραλείπει να αναφέρει τόσο ο αξιότιμος κ. καθηγητής όσο και ο αξιότιμος κ. (πρώην) συντονιστής: ότι η προϋπόθεση χρήσης των συναλλαγματικών εσόδων των εξαγωγών για την εξυπηρέτηση του συναλλαγματικού χρέους υπό τον μέγιστο περιορισμό του 5% ήταν δυνατή μόνο υπό την προϋπόθεση ότι το ισοζύγιο αγαθών και υπηρεσιών ήταν πλεονασματικό.

OKaiser (201306) σημειώνει επ’ αυτού ότι «Ταυτόχρονα, αναφέρεται για μια ακόμα φορά στην τελική έκθεση της κύριας συνδιάσκεψης, στην οποία η αρχή ότι “η πληρωμή υποχρεώσεων μεταβίβασης πρέπει να γίνεται μόνο από ένα τρέχον πλεόνασμα στο ισοζύγιο εμπορίου και τρεχόντων λογαριασμών” συμφωνήθηκε ομοφώνως από τους πιστωτές και τους οφειλέτες και από τους αντιπροσώπους όλων των 31 χωρών» (Denkschrift 1953: 158; Abs 1991: 194).».

Από το 1948, οπότε και ξανάρχισε η τήρηση στατιστικών στοιχείων ισοζυγίου πληρωμών, η Γερμανία πέτυχε πλεονασματικό εμπορικό ισοζύγιο το 1952 το οποίο έκτοτε διατηρήθηκε συνεχώς. Το δε σωρευτικό εμπορικό ισοζύγιο κατέστη πλεονασματικό το 1957.

Τελικά, το 5 έγινε, όπως και προηγουμένως, 6!

Όσον δε αφορά το μη συναλλαγματικό μέρος του χρέους ο EricToussaint (20140814) αναφέρει ότι «Έτσι κι’ αλλιώς, στο μέτρο που ένα μεγάλο μέρος των γερμανικών χρεών αποπληρώνονταν σε Γερμανικά Μάρκα, η Κεντρική Τράπεζα της Γερμανίας μπορούσε να εκδίδει χρήμα, με άλλα λόγια να νομισματοποιεί το χρέος.».

Δυστυχώς, η οικονομικά αβαθής ευρυμάθεια του αξιότιμου κου. καθηγητή τον κάνει να μην αντιλαμβάνεται την αναπτυξιακή πεμπτουσία της Συμφωνίας του Λονδίνου της 27ης Φεβρουαρίου του 1953 η οποία και αποτελεί την ουσιαστικότερη και βασιμότερη κριτική στις Μνημονιακές Συμφωνίες που συνάπτουν από το 2010 και μετά οι διαδοχικές ελληνικές κυβερνήσεις και συγκυβερνήσεις.

Στη συμφωνία του ’53, ο ίδιος ο τρόπος εξυπηρέτησης του χρέους ήταν αναπτυξιακός: όποιος δεν ήθελε να στοιβάζει στο θησαυροφυλάκιό του τα εισπραττόμενα έναντι του γερμανικού χρέους αρχαιοελληνικής (και για την ακρίβεια αρκαδικής βουκολικής και φιλεργασιακής) τεχνοτροπίας (μάλλον μουντής απόχρωσης) χρωματιστά χαρτάκια που πάνω τους έγραφαν «Deutsche Mark» όφειλε να τα χρησιμοποιεί για να αγοράζει προϊόντα «madeinGermany». Επομένως, η ίδια η εξυπηρέτηση του χρέους προκαλούσε εξαγωγική ζήτηση[i], η κατά το δυνατόν πληρέστερη ικανοποίηση της εξαγωγικής ζήτησης επέφερε επενδύσεις και οι επενδύσεις παρήγαγαν ανάπτυξη και πάλι από την αρχή! Τεχνικά, το «γερμανικό οικονομικό θαύμα» θα μπορούσε, επίσης, να ονομαστεί «ανάπτυξη οφειλόμενη στην εξυπηρέτηση του χρέους» («debt servicing leadedgrowth»)[ii].

Γερμανικά τραπεζογραμμάτια έκδοσης 1948.

Η πρόκληση στην οποία τουλάχιστον μέχρι σήμερα απέτυχαν εντελώς να απαντήσουν, ατομικά και θεσμικά συλλογικά, οι πολιτικοί και οι αρμόδιοι επιστήμονες ολόκληρου του εγχωρίως υφιστάμενου πολιτικού φάσματος ήταν και, φυσικά, συνεχίζει να είναι να βρουν (δικιά τους δουλειά είναι, όχι των Γερμανών ή του ΔΝΤ) εκείνη τη φόρμουλα / τρόπο / διαδικασία που η ίδια η εξυπηρέτηση ενός χρέους, που είναι[iii] ταυτόχρονα «εσωτερικό» και «εξωτερικό», να παράγει -και για την ακρίβεια- να είναι «ανάπτυξη».

Εξυπακούεται ότι ο αξιότιμος κ. καθηγητής έχει -μέσω της χρεοαποικιακής θέσης του- εμμέσως πλην σαφώς δηλώσει αδυναμία συμμετοχής στην εκτέλεση αυτού του «πατριωτικού» καθήκοντος.

·        Τι ακριβώς προκύπτει από το Σημείο Δ.2του αξιότιμου κου. καθηγητή;

Ότι το κόστος δανεισμού εκ μέρους των εταίρων είναι εκμεταλλευτικό ή -λαϊκότερα- τοκογλυφικό.

Όσον αφορά τα «τοκογλυφικά επιτόκια» που εφαρμόζονται στην περίπτωση της Ελλάδας από τους Γερμανούς και δεν εφαρμόστηκαν από τους Έλληνες στην περίπτωση της Γερμανίας, ο EricToussaint (20140814) σημειώνει: «Αποφασίστηκε, επίσης ένα εξαιρετικό μέτρο: εφαρμόστηκε μια δραστική μείωση των επιτοκίων που διακυμαίνονταν ανάμεσα στο 0 και 5%.».

Tocutalongand demagogicstoryshort, ο Πίνακας που ακολουθεί παρουσιάζει τα στοιχεία που αφορούν το ετήσιο κόστος εξυπηρέτησης ανά κατηγορία δημόσιου χρέους το 2015.

Το συμπέρασμα που προκύπτει από τους αριθμούς και όχι από φιλολογικές φλυαρίες είναι ότι η περιβόητη «τοκογλυφία των εταίρων – δανειστών» βρίσκεται μόνο σε μυαλά πουδιακρίνονται για την αντιευρωπαϊκή προκατάληψή τους και τα χείλη πολιτικών δημαγωγών.

Το δε πραγματικό ετήσιο επιτόκιο (= καταβληθέντες τόκοι έτους / χρέος τέλους έτους) του δημόσιου χρέους παρουσιάζεται στο Διάγραμμα που ακολουθεί:

Από το Διάγραμμα προκύπτει ότι από το 2012 -3 πραγματοποιείται μια μεγάλη μείωση του ετήσιου κόστους του δημόσιου χρέους από το προηγούμενο επίπεδο του 4%+ και μετά επέρχεται διαχρονική σταθεροποίησή του στο επίπεδο το 2%-.

Τι, αλήθεια, συνέβη το 2012-3;

Μετά από σχετική προσφορά της Ελληνικής Κυβέρνησης, το 96,9% των ομολόγων του Ελληνικού Δημοσίου ονομαστικής αξίας €199,2 δις. ανταλλάχτηκαν με νέα ομόλογα του Ελληνικού Δημοσίου ονομαστικής αξίας €62,4 δις. και ομόλογα του ΕΤΧΣ αξίας €29,7 δις. το Μάρτιο 2012. Οι κάτοχοι αυτών των ομολόγων, εγχώριοι και αλλοδαποί, αποδέχθηκαν οικειοθελώς τη διαγραφή €107,1 δις. που είναι και η μεγαλύτερη διαγραφή χρέους που έχει ποτέ γίνει στην ιστορία μετά από τη διαγραφή €287,2 δις. από το χρέος της Γερμανίας από τον ΠΠ Ι! Ως ποσοστό, όμως, επί του αρχικού χρέους, στην ελληνική περίπτωση διαγράφτηκε το 30% ενώ στη γερμανική είχε διαγραφτεί μόνο το 15,2%.

Το κούρεμα χρέους για το οποίο έσκιζε τα ιμάτιά του με την κάθε ευκαιρία ο αξιότιμος κ. καθηγητής -τελικά- έγινε με το PSI (PrivateSectorInvolvement–Συμμετοχή Ιδιωτικού Τομέα) Μάρτιο 2012 και  ο αξιότιμος καθηγητής αντί να ανοίξει σαμπάνιες εξαπέλυσε μια γενικευμένη επίθεση έμμεσης υπονόμευσης  του αποτελέσματός του, δηλαδή της διαγραφής δημόσιου χρέους!

Το PSIεμφανίζεται στο πολυσέλιδο σύγγραμμα του αξιότιμου κου. καθηγητή με το γνωστό μας πλέον τμηματικό, αποσπασματικό και διάσπαρτο τρόπο που μάλλον δεν διευκολύνει κάποιον να βγάλει άκρη για τα λεγόμενα του ποιητή…

Στη σελίδα (317) ο αξιότιμος κ. καθηγητής προβάλλει θριαμβευτικά την “τρομερή” «αποκάλυψη» της δημοσιογράφου κας. Κουνελάκη (20120122) ότι «το σχέδιο του κουρέματος των ελληνικών ομολόγων (PSI) “ήταν ένα σχέδιο της DeutscheBankτο οποίο έκανε copypaste(πιστή αντιγραφή) το γερμανικό Υπουργείο Οικονομικών”»λες και ότι οι φοροεισπράκτορες έχουν τη τεχνογνωσία και τη γνώση και πάνω απ’ όλα την αίσθηση (feeling) της αγοράς για να κάνουν μόνοι τους σχέδια χρηματοπιστωτικών αναδιαρθρώσεων και διασώσεων κρατών. Τα θέματα αυτά, σε κάθε κυβέρνηση του κόσμου -και στην Ελληνική- τα χειρίζονται οι μεγάλες τράπεζες και το Υπουργείο Οικονομικών ακολουθεί κατά γράμμα τις υποδείξεις, γεγονός που δημιουργεί κατά την εφαρμογή μεγάλη ακαμψία στους αξιωματούχους του Υπουργείου Οικονομικών την οποία, επίσης, καταδικάζει ως «αδιαλλαξία» χιλιάδες φορές ο αξιότιμος κ. καθηγητής.

Στη σελίδα (269) ο αξιότιμος κ. καθηγητής δηλώνει ότι το PSI απλώς έγινε για να κερδηθεί χρόνος (!;).

Στη σελίδα (317) ο αξιότιμος κ. καθηγητής μας πληροφορεί επίσης ότι «Όταν οι τράπεζες και οι ασφαλιστικές εταιρείες τους απαλλάχθηκαν από το μεγαλύτερο μέρος των ελληνικών ομολόγων και αυτά φορτώθηκαν παρανόμως από την Τράπεζα της Ελλάδας στα ελληνικά ασφαλιστικά ταμεία και μετατράπηκαν τα κεφάλαια των ελληνικών δημόσιων πανεπιστημίων και νοσοκομείων, χωρίς να ερωτηθούν, σε ομόλογα, μόνο τότε κουρεύτηκαν.».

Στη σελίδα (310) ο αξιότιμος κ. καθηγητής διαπιστώνει ότι το κούρεμα «πλήρωσαν βασικά τα ελληνικά ταμεία και οι κοινωνικοί θεσμοί καθώς και οι κυπριακές τράπεζες ενώ για τις ελληνικές προβλέφθηκε η ανακεφαλαιοποίησή τους.».

Tocutalongandmisleadingstoryshort, απλώς υπενθυμίζω ότι οι οφειλόμενες στο PSIζημιέςτωνεγχώριων τραπεζών[iv] ανήλθαν το 2012 σε €24,9 δις., των ΝΠΔΔ και Ασφαλιστικών Φορέων του Ν.2469/97 στην ΤτΕ[v] σε €7,1 δις. και των κυπριακών τραπεζών[vi] σε €4,5 δις. Το σύνολο κάνει €36,5 δις. Τα υπόλοιπα €70,6 δις. του χρέους που διαγράφτηκε δεν “λέει” τίποτα στον αξιότιμο κ. καθηγητή;

Το ουσιαστικό, όμως, κίνητρο της καθηγητικής επίθεσης στο PSIείναι άλλο: ο αξιότιμος κ. καθηγητής και οι ομοϊδεάτες του ήθελαν να κουρευτούν μόνο τα ομόλογα του Ελληνικού Δημοσίου που βρίσκονταν σε χέρια αλλοδαπών και όχι σε χέρια Ελλήνων!

Οι δανειστές λοιπόν του Ελληνικού Δημοσίου διαχωρίζονται κατά την Πατριωτική Αριστερά και Δεξιά σε δύο διαμετρικά αντίθετες κατηγορίες:

α) στους “καλούς” Έλληνες δανειστές∙ αυτοί πρέπει να αφεθούν ανενόχλητοι να απομυζούν το Ελληνικό Δημόσιο,

και

β) στους “κακούς” αλλοδαπούς δανειστές∙ αυτοί -οι ιμπεριαλιστές- δεν πρέπει να πάρουν δεκάρα από τον κόπο του ελληνικού λαού!

Το δεύτερο αξίωμα της Πατριωτικής Δεξιάς και Αριστεράς προκύπτει απευθείας από τη μανιχαϊκή διάκριση των δανειστών: οι διασωζόμενοι δεν πρέπει ουδόλως να συμβάλλουν στο κόστος της διάσωσής τους! Επομένως, οι “καλοί” εγχώριοι δανειστές πρέπει να μείνουν ανενόχλητοι! Εξ’ ου και η κλάψα του αξιότιμου κου. καθηγητή για τη διαγραφή μέρους του χρέους του Ελληνικού Δημοσίου προς τα Δημόσια Πανεπιστήμια και τα Δημόσια Νοσοκομεία τα οποία “τυγχάνει” να λειτουργούν αποκλειστικά και μόνο από τις ετήσιες επιχορηγήσεις του κρατικού προϋπολογισμού! Νομίζω ότι η όλη “πατριωτική” κατάσταση γίνεται παρανοϊκή …

Πρέπει, βεβαίως, να επισημανθεί ότι οι ζημιές που προκλήθηκαν στις εγχώριες τράπεζες από το PSIαποκαταστάθηκαν πλήρως μέσω της ανακεφαλαιοποίησης του τραπεζικού συστήματος που ακολούθησε η οποία συμπεριέλαβε και τις αναμενόμενες ζημίες πιστωτικού κινδύνου των τραπεζών (εξαιτίας της ύφεσης) οι οποίες ανήλθαν στο ποσό των €31,4 δις.! Το 2011-3 για τη διάσωση του τραπεζικού συστήματος η Ελληνική Κυβέρνηση διέθεσε συνολικά €42,0 δις.

Τα δε Ασφαλιστικά Ταμεία αρκέστηκαν σε αντιπαροχή €4,5 δις. ομολόγων του ΕΤΧΣκαι στην όποια τρέχουσα ετήσια επιχορήγησή τους από τον κρατικό προϋπολογισμό με την οποία εθνολογιστικά συμψηφίζεται το υπόλοιπο της ζημίας που υπέστησαν από το PSI.

Τέλος, το Δεκέμβριο 2012 πραγματοποιήθηκε επαναγορά ομολόγων του Ελληνικού Δημοσίου στη δευτερεύουσα αγορά ονομαστικής αξίας €30,8 δις. έναντι €11,3 δις.

Σύμφωνα με την ΤτΕ (2014),το καθαρό τελικό αποτέλεσμα όλων των αναδιαρθρωτικών πράξεων επί του χρέους το 2012 ήταν η καθαρή μείωσή του κατά €51,3 δισ. και η κάθετη μείωση των επιτοκίων άρα και των τόκων του αναδιαρθρωθέντος δημόσιου χρέους.

Μετά από το 2013 το δημόσιο χρέος διατηρείται, παίζοντας πάνω-κάτω, πρακτικά σταθερό.

Η μετά το 2013 αντιπροσωπευτική διάρθρωση του δημόσιου χρέους παρουσιάζεται στον Πίνακα που ακολουθεί. Ο Πίνακας παρουσιάζει την ανάλυση του δημόσιου χρέους ανά χρηματοπιστωτικό μέσο ή/και δανειστή.

Πηγή: ο.π.

Η ακόμα, ωστόσο, σπουδαιότερη μετάλλαξη που επήλθε μέσω του PSI ήταν η αλλαγή της σύνθεσης του δημόσιου χρέους ανάμεσα σε διαπραγματεύσιμο στις αγορές, δηλαδή εμπορικό, χρέος και μη διαπραγματεύσιμο στις αγορές, δηλαδή κρατικό, χρέος.

Στις 31/12/2011 το μη διαπραγματεύσιμο χρέος αποτελούσε το 25,3% του συνολικού χρέους και στις 31/12/2012 το 65,6%!

Αυτή η μετάλλαξη στη σύνθεση του χρέους που αποτελεί -αν και ο ίδιος δεν το έχει δυστυχώς καθόλου αντιληφθεί- και το ουσιαστικότερο επιχείρημα υπέρ της χρεοαποικιακής θέσης του αξιότιμου κου. καθηγητή θα εξεταστεί αναλυτικά στο μεθεπόμενο Τμήμα 20.

Συνεχίζοντας, λοιπόν, φτάνουμε στο τελευταίο Σημείο Ε το οποίο λάμπει δια της απουσίας του στο σύγγραμμα του αξιότιμου κου. καθηγητή.

·        Τι ακριβώς προκύπτει από το μη Σημείο Ε;

Ότι ο αξιότιμος κ. καθηγητής αγνοεί παντελώς ότι το διαπεριφερειακής κλίμακας τραπεζικό σύστημα ήταν το διαμάντι του στέμματος του εγχώριου καπιταλισμού και ο κυριότερος οικονομικός στόχος του γερμανικού ιμπεριαλισμού στη Ν. Α. Ευρώπη!

Ποιο είναι, λοιπόν, το γενικό συμπέρασμα για τη μεταχείριση του δημόσιου χρέους εκ μέρους του αξιότιμου κου. καθηγητή;

Είναι πραγματικά απίστευτο αλλά είναι -δυστυχώς- πραγματικό: ο αξιότιμος κ. καθηγητής συγγράφει 425 σελίδες κειμένου εφοδιασμένες με 56 σελίδες βιβλιογραφίας για να αποδείξει ότι η Ελλάδα είναι «αποικία χρέους» -πρακτικά- της Γερμανίας και ξεχνάει / παραλείπει / αποφεύγει (!;) να συστήσει στον αναγνώστη του αυτό το περιβόητο χρέος, να αναφέρει τουλάχιστον τα εντελώς στοιχειώδη: πόσα χρωστάει η Ελλάδα, με τί όρους και σε ποιούς!!!

Είναι αυτή η δυσάρεστη ουσιώδης παράλειψη του αξιότιμου κου. καθηγητή άδολη αμέλεια, αποτέλεσμα βιασύνης να τελειώσει το όντως περίπλοκο έργο του, ανεπαρκής γνώση του θέματος του χρέους ή -μήπως- καθαρή πολιτική σκοπιμότητα “προεκλογικού ψαρέματος στα θολά νερά του αριστερού και δεξιού πατριωτικού λαϊκισμού”;

Πάντως, το μόνο σίγουρο είναι ότι στις αρχές 2013 η κατάσταση του χρέους είχε ήδη μπει σε μια τροχιά εντελώς διαφορετική από εκείνη που υπαινίσσετο η χρεοαποικιοποιητική θεωρία του αξιότιμου κου. καθηγητή: το συνολικό χρέος μειώθηκε (άρα η πορεία χρεοαποικιοποίησης αποδυναμώθηκε) και τα επιτόκια και οι τόκοι του χρέους επίσης μειώθηκαν σημαντικά (άρα η ενδογενής εκμεταλλευτική σκοπιμότητα της χρεοαποικιοποίησης επίσης αποδυναμώθηκε).

Συγκεκριμένα: το χρέος από €356 δις. το 2011 μειώθηκε σε €304,7 δις. το 2012 και ανέβηκε στα € 319,2  δις. το 2013. Οι δε τόκοι του δημόσιου χρέους από €16,4 δις. το 2011 μειώθηκαν σε €12,2 το 2012 και έπεσαν σε €6,0 το 2013!

Με λίγα λόγια ακόμα πριν κυκλοφορήσει το σύγγραμμα του αξιότιμου κου. καθηγητή, ο κεντρικός πυρήνας του, το δημόσιο χρέος και η μέσω αυτού εθνική εκμετάλλευση, θραυόταν από την αντιπαραβολή του με την πραγματικότητα.

19.   Το «νόμισμα εξυπηρέτησης» του χρέους

Το νόμισμα εξυπηρέτησης του δημόσιου χρέους είναι μια μικρή αλλά σατανική τεχνική λεπτομέρεια που διαφεύγει εντελώς της προσοχής του αξιότιμου κου. καθηγητή και όχι μόνο. Αυτό, επίσης, φάνηκε και στην περίπτωση του γερμανικού χρέους που μόλις εξετάστηκε λίγο πιο πάνω.

Όταν ξεκίνησε η ελληνική τραγωδία, την 2α Οκτωβρίου 2009, το 99,6%[vii] του Δημόσιου Χρέους ήταν εκπεφρασμένο σε Ευρώ, δηλαδή σε εγχώριο νόμισμα. Το Μάρτιο 2012 το PSI έριξε το ποσοστό στο 96,4%[viii]. Το Μάρτιο 2013, όταν δηλαδή το σύγγραμμα του αξιότιμου κου. καθηγητή έπαιρνε το δρόμο για το τυπογραφείο, το ποσοστό κατέβηκε κατά τι στο 96,1%[ix]. Σήμερα (Ιούνιος 2017), είναι στο 97%[x].

Εάν ένα δημόσιο χρέος έχει συναφθεί σε εγχώριο / εθνικό νόμισμα τότε μπορεί να εξυπηρετηθεί -εάν παραστεί ανάγκη- απ’ ευθείας από την εσωτερική νομισματική κυκλοφορία. Είδαμε προηγουμένως ότι ο Toussaint (20160609) το επισημαίνει αυτό («νομισματοποίηση χρέους») με αφορμή τη γερμανική περίπτωση χρέους.

Στην ελληνική περίπτωση, και στην ΕΖ γενικότερα, η αύξηση της νομισματικής κυκλοφορίας εκ μέρους του κράτους περιορίζεται -τουλάχιστον τυπικά- από την διατήρηση του δημοσιονομικού ελλείμματος κάτω από το 3% του ΑΕΠ ετησίως και του δημοσίου χρέους κάτω από το 60% του ΑΕΠ.

Αυτό, βεβαίως, δεν σημαίνει ότι δεν υπάρχουν και άλλοι τρόποι «δημιουργίας πιστωτικού χρήματος», πρωτίστως μέσω του χρηματοπιστωτικού συστήματος. Όλοι αυτοί οι άλλοι τρόποι αποτυπώνονται αμέσως ή εμμέσως στην αύξηση των τραπεζικών καταθέσεων εκ μέρους των μη χρηματοπιστωτικών επιχειρήσεων και των νοικοκυριών.

Τι σημαίνει αυτό πρακτικά;

Ότι το δημόσιο χρέος είναι άμεσα εξοφλήσιμο / προεξοφλήσιμο από τις υφιστάμενες καταθέσεις του τραπεζικού συστήματος, φυσικά, κατά το μέγεθος αυτών.

Στην περίπτωση της Ελλάδας και χωρίς καμία άλλη αλλαγή ή επίπτωση, οι εγχώριοι καταθέτες του τραπεζικού συστήματος μπορούν να αντικατασταθούν σε χρόνο dt από έναν και μοναδικό καταθέτη, τον ΕΜΣ, που είναι και κύριος δανειστής του Ελληνικού Δημοσίου!

Οι καταθέσεις στο τραπεζικό σύστημα σήμερα ανέρχονται στο ποσό των €157,5 δις. και το δημόσιο χρέος προς τον ΕΜΣ ανέρχεται σε €187,5 δις. Επομένως, μπορεί να εξοφληθεί / προεξοφληθεί ανά πάσα στιγμή το 85% του δημόσιου χρέους που καθιστά την πατρίδα «Αποικία Χρέους» και έτσι να γίνει ένα τεράστιο βήμα προς την (συναινετική[xi]) «εθνική απελευθέρωσή» της.

Οι καταθέτες του τραπεζικού συστήματος (νομικά και φυσικά πρόσωπα) θα αποζημιωθούν, επίσης, στον ίδιο χρόνο dt, με διαπραγματεύσιμα ομόλογα του Ελληνικού Δημοσίου ισόποσης με τις καταθέσεις τους ονομαστικής αξίας τα οποία και μπορούν, φυσικά, να πουλούν στη δευτερεύουσα αγορά με την ανάλογη με το επιτόκιο που θα τους προσδοθεί έκπτωση τιμής. Για τους νυν καταθέτες του τραπεζικού συστήματος, οι τραπεζικές πράξεις κατάθεσης και ανάληψης απλώς θα αντικατασταθούν από χρηματιστηριακές πράξεις αντίστοιχα αγοράς και πώλησης ομολόγων.

Εν ολίγοις, οι καταθέτες του τραπεζικού συστήματος θα επωμιστούν το κόστος μείωσης του δημόσιου χρέους σε επίπεδο εξυπηρετησιμότητας (το οποίο, φυσικά, καθορίζεται από το μέγεθος του επιθυμητού πρωτογενούς δημοσιονομικού πλεονάσματος).

Τώρα, το εάν αυτή η επίλυση του προβλήματος του δημόσιου χρέους είναι “δίκαιη” ή “άδικη”, “ορθή” ή “λάθος”, αυτό είναι ζήτημα άλλης τάξης. Πάντως, η «εθνική ανεξαρτησία» αποκαθίσταται σχεδόν πλήρως και μάλιστα με την άμεση συμμετοχή των ίδιων των πολιτών (ή του μεγαλύτερου αλλά και πλέον εύπορου τμήματός τους).

Δυστυχώς, όμως, διαπιστώνεται ότι με τη συνεχή  ανάληψη των καταθέσεών τους από το τραπεζικό σύστημα στην οποία προβαίνουν τα τελευταία χρόνια και τον αποθησαυρισμό ή/και διοχέτευση τους σε άλλα και ασφαλέστερα τραπεζικά ιδρύματα εντός και εκτός της ΕΖ και της ΕΕ, οι καταθέτες και πολίτες δεν δείχνουν πρόθυμοι να συμβάλλουν στη διάσωση του Ελληνικού Δημοσίου από τη χρεοκοπία, άρα και στην ανάκτηση της «εθνικής ανεξαρτησίας» τους.

Οι λόγοι αυτής της απροθυμίας είναι δύο: πρώτο: ο φόβος για ενδεχόμενη χρεοκοπία των τραπεζών που θα επιφέρει απώλεια, μερική ή ολική, των καταθέσεων∙ δεύτερο: ο φόβος για ενδεχόμενη κρατική απαλλοτρίωση των καταθέσεων που, ωστόσο, αυτή θα επιφέρει μόνο μερική απώλειά τους.

Συνεπώς, εφόσον το δημόσιο χρέος είναι εκπεφρασμένο σε εγχώριο, εθνικό ή πολυεθνικό, νόμισμα πάντοτε υπάρχει τρόπος διαχείρισής του, δηλαδή αποφυγής, έστω και οριακά, της τυπικής χρεοκοπία του κράτους.

Συνεπώς, μια Ευρωζωνική Χρεοαποικία είναι πάντοτε ανατάξιμη στην όποια προγενέστερη κατάστασή της. Το όλο ζήτημα συνίσταται στην ανεύρεση του τρόπου εκείνου που έχει το μικρότερο κοινωνικό κόστος και το μεγαλύτερο όφελος.

Εάν κάποιος νομίζει ότι η παραπάνω επίλυση του προβλήματος του χρέους αποτελεί μια απίθανη ιστορία επιστημονικής φαντασίας απλώς σφάλλει ολοκληρωτικά. Αυτό ακριβώς συνέβη με τις καταθέσεις των ΝΠΔΔ και των Ασφαλιστικών Φορέων στην ΤτΕ το 2012!

Να υπενθυμίσουμε ότι σύμφωνα με το ν. 2469/1997, τα ρευστά διαθέσιμα των Νομικών Προσώπων Δημοσίου Δικαίου και Ασφαλιστικών Φορέων μπορούν να συναποτελέσουν “Κοινό Κεφάλαιο ΝΠΔΔ & ΑΦ” (Κοινό Κεφάλαιο), του οποίου η διαχείριση έχει ανατεθεί στην Τράπεζα της Ελλάδος. Στους συμμετέχοντες φορείς περιλαμβάνονται Δημόσια Νοσοκομεία, Πανεπιστημιακά Ιδρύματα, Επιμελητήρια, Επαγγελματικοί Σύλλογοι (όπως ο Πανελλήνιος Φαρμακευτικός Σύλλογος), Ιδρύματα κοινωφελούς σκοπού, Επικουρικά Ταμεία, κ.α.

Η Τράπεζα της Ελλάδος, εντός του 2012 μετέφερε τα κατατεθειμένα σ’ αυτή κεφάλαια αυτών των φορέων στο Κοινό Κεφάλαιο του ν. 2469/1997 και εν συνεχεία τα επένδυσε σε ομόλογα του Ελληνικού Δημοσίου από τη δευτερογενή αγορά (επομένως, κάποιος τα ξεφορτώθηκε…). Στη συνέχεια, στο πλαίσιο του PSI, τα ομόλογα αυτά κουρεύτηκαν και συνεπώς η αξία των επενδύσεων σε ομόλογα του Ελληνικού Δημοσίου απομειώθηκε αναλόγως.

Έτσι, οι φορείς βρέθηκαν -χωρίς να το καταλάβουν- δίχως καταθέσεις και με χρεόγραφα του Ελληνικού Δημοσίου στο χέρι. Πρακτικά επρόκειτο για κρατικοποίηση των καταθέσεων με μερική αποζημίωση.

Βεβαίως, το αδηφάγο «Λαϊκό Κράτος» συμπεριέλαβε στη διαδικασία αυτοί και τις καταθέσεις επίσης φορέων που είναι ιδιωτικού δικαίου και, συνεπώς, τυπικά δεν υπάγονται στο ν. 2469/1997 (όπως π.χ. είναι ορισμένα κεφάλαια του Μετοχικού Ταμείου Ναυτικού το οποίο και έχει προσφύγει στη Δικαιοσύνη).

Επομένως, η κρατική απαλλοτρίωση με πιστωτική αποζημίωση των ιδιωτικών καταθέσεων ήδη έχει σε κάποιο βαθμό συντελεστεί!

Το προκύπτον γενικό μετα-συμπέρασμα είναι απλό: το δημόσιο χρέος θα εξυπηρετηθεί / αποπληρωθεί / εξοφληθεί -τελικά και καταληκτικά- από τους πολίτες είτε ως φορολογούμενους ή / και ως κεφαλαιούχους.

20.   Η «χρεοαποικιοποίηση»

Πως συντελέστηκε, λοιπόν, η περίφημη «χρεοαποικιοποίηση» της πατρίδας κατά τον αξιότιμο κ. καθηγητή;

Εξαιρετικά απλά. Ισχυρίζεται ότι «Η κρίση εκδηλώθηκε με τη μεγαλύτερη σφοδρότητα στην Ελλάδα, ως κρίση ελλειμμάτων που “χάρη” στην πολιτική της Τρόικα μετατράπηκε σε κρίση χρέους.» (Κοτζιάς 201304:24).

Συνεπικουρεί δε την Τρόικα στο μετατροπικό έργο της και με την ελληνική Ολιγαρχία η οποία «Κατάφερε να μετατρέψει τη δημοσιονομική κρίση ελλειμμάτων σε κρίση χρέους, αφού με την πολιτική που συμφώνησε με την Τρόικα οδήγησε σε ένταση των κοινωνικών ανισοτήτων και αδικιών, καθώς και σε μια βαθιά πρωτοφανή ύφεση την οικονομία της χώρας. …» (Κοτζιάς 201304:132).

Ο κ. καθηγητής αναποδογυρίζει, αντιστρέφει και διαστρέφει την πραγματικότητα και παραποιεί την οικονομική θεωρία προκειμένου να καταστήσει τελεολογική, δηλαδή σκόπιμα σχεδιασμένη, τη χρεοκοπία της Ελληνικής Κυβέρνησης και κατευθυνόμενη από την Τρόικα, βλέπε -το κατ’ αυτόν- Ευρωπαϊκό Αυτοκρατορικό Τρίγωνο, δηλαδή τη Γερμανία!

Λυπάμαι, που θα το συμπεράνω, αλλά -δυστυχώς- κάθε επιστημονική αρχή και μεθοδολογία έχει βάναυσα ποδοπατηθεί από την ολοσχερή αντιστροφή και πλήρη παραποίηση τόσο της οικονομικής θεωρίας όσο και της καθ’ ημάς πραγματικότητας εκ μέρους του κου. καθηγητή.

Πρώτο: η Τρόικα εμφανίστηκε στην ελληνική εικόνα μαζί με το Μνημόνιο Ι και ως λειτουργικό / διαχειριστικό κομμάτι του, δηλαδή τον Μάιο 2010, όταν είχε ήδη συντελεστεί η κατά τον αξιότιμο κ. καθηγητή «χρεοαποικιοποίηση» της πατρίδας.

Δεύτερο: «Η κρίση» δεν «εκδηλώθηκε με τη μεγαλύτερη σφοδρότητα στην Ελλάδα ως κρίση ελλειμμάτων» αλλά ως ισχυρή ύφεση από το πρώτο 3μηνο του 2009 και εν συνεχεία.Το 2008 το ΑΕΠ μειώθηκε κατά 0,335% και το 2009 μειώθηκε κατά 4,301%.

Τρίτο και σημαντικότερο: η αιτιώδης σχέση επί της οποίας στηρίζεται η όλη συλλογιστική του αξιότιμου κου. καθηγητή «έλλειμμα → χρέος» είναι ψευδής.

Σύμφωνα με την οικονομική θεωρία η αληθής χρονικά πρωτοβάθμια σχέση μεταξύ των δύο μεταβλητών είναι ακριβώς η αντίστροφη: «χρέος → έλλειμμα»∙ πρώτα δανείζεσαι και μετά ξοδεύεις τα δανεικά για να σου προκύψει στο τέλος περιόδου αναφοράς αρνητικό / ελλειμματικό ισοζύγιο «εσόδων – δαπανών». Τόσο απλό!

Συνεπώς, η «δημοσιονομική κρίση ελλειμμάτων» του αξιότιμου κου. καθηγητή δεν ενέπεσε ως κεραυνός εν αιθρία από το πουθενά -όπως υπονοεί- αλλά προέκυψε από την αύξηση του χρέους, το δανεισμό, εκ μέρους της Κυβέρνησης Καραμανλή το 2009. Επομένως, σύμφωνα με τη αντεστραμμένη λογική που διέπει τον ισχυρισμό του αξιότιμου κου. καθηγητή, η Κυβέρνηση Καραμανλή καταχρέωσε το 2009 την Ελλάδα για να την καταστήσει στη συνέχεια «αποικία χρέους»!

Το πρώτο 9μηνο 2009 η Κυβέρνηση Καραμανλή δανείστηκε (σύμφωνα με τα επίσημα κρατικά στοιχεία που δημοσιεύτηκαν κατά τη διάρκεια της θητείας της – άρα, δεν επιδέχονται καμία απολύτως αμφισβήτηση) €35,85 δις. μέσω της δαπάνης των οποίων προκάλεσε ένα δημοσιονομικό έλλειμμα €30,4 δις. Το έλλειμμα αυτό αποτελούσε από το 16,96% έως το 17,07% του τρέχοντος ΑΕΠ του 9μήνου 2009 (αντιστοίχως εποχικά και μη διορθωμένου). Εάν δε, η αύξηση του δημόσιου χρέους του τρίτου 3μήνου 2009 δεν συμπεριληφθεί στους υπολογισμούς, τότε το δημοσιονομικό έλλειμμα του 9μήνου διαμορφώνεται στα €24,7 δις. αποτελώντας αντιστοίχως το 13,83% και 13,92% του τρέχοντος ΑΕΠ (εποχικά και μη διορθωμένου) του 9μήνου.

Εξυπακούεται ότι ο κρατικός προϋπολογισμός τινάχτηκεαπανωτά σχεδόν τέσσερις φορές στον αέρα. Υπενθυμίζεται ότι σύμφωνα με τον ψηφισμένο από τη Βουλή Κρατικό Προϋπολογισμό 2009 το δημοσιονομικό έλλειμμα προβλεπόταν να κατέλθει από το  -4,4% το 2008 στο -3,4% το 2009, δηλαδή σε -8,806 δις. €. Απεναντίας, αυτό απογειώθηκε στα -30,4 δις. €!

Στις 31 Μαρτίου 2009  η κυβέρνηση Καραμανλή υπέβαλε στην Eurostat την προκαθορισμένη για το μήνα Μάρτιο επίσημη Ειδοποίηση της Διαδικασίας Υπερβολικού Ελλείμματος (ExcessiveDeficitProcedureNotification – EDP Notification) με την οποία εκτίμησε ότι το προβλεπόμενο δημοσιονομικό έλλειμμα για ολόκληρο το 2009 θα ανερχόταν στο -3,7% του ΑΕΠ έναντι του-3,4% που προβλεπόταν στον Κρατικό Προϋπολογισμό 2009.

Αντ’ αυτών, η κυβέρνηση Καραμανλή κατέληξε με ένα δημοσιονομικό έλλειμμα από 16,96% έως 17,07% του τρέχοντος ΑΕΠ του 9μήνου 2009 (αντιστοίχως εποχικά και μη διορθωμένου)!

Γιατί;

Κατά την πρακτορική αποικιοκρατική λογική του αξιότιμου κου. Κοτζιά (“οι κατακτητές και οι ντόπιοι συνεργάτες τους”) για να καταστήσει την πατρίδα «αποικία χρέους» της ΕΕ/ΕΖ/Γερμανών.

Κατά την αντικειμενική πραγματικότητα των αριθμών και της περιόδου για να αντιμετωπίσει κεϋνσιανά (αύξηση κρατικών δαπανών και μείωση φορολογικών εσόδων) την ύφεση η οποία εκδηλώθηκε με αδιανόητηγια τα ελληνικά οικονομικά δεδομένα σφοδρότητα το πρώτο 3μηνο του έτους με πυρήνα την πρωτοφανή καθίζηση των εξαγωγών και των εισαγωγών.

Το πρώτο τρίμηνο του έτους οι εξαγωγές κατέγραψαν μία δραματική μείωση κατά 20,2% σε σχέση µε το πρώτο τρίμηνο του 2008, όποτε και είχαν σημειώσει αύξηση κατά 7,5%. Ειδικότερα υπενθυμίζεται ότι το 2009 οι εξαγωγές αγαθών μειώθηκαν κατά -4,5 δις. και των υπηρεσιών κατά -7,1 δις. Συνολικά, οι μειώσεις αυτές αντιστοιχούν στο 4,9% του ΑΕΠ.

Κατά πόδας ακολούθησαν, επίσης, και οι εισαγωγές οι οποίες μειώθηκανκατά 16,8%, αντανακλώντας κυρίως τις επιδράσεις της χαμηλότερης τιμής του πετρελαίου έναντι του προηγούμενου χρόνου. Η μείωση των εισαγωγών αγαθών (δίχως καύσιμα και πλοία) που σημειώθηκε το 2009 ανήλθε σε 9,9 δις (4,2% του ΑΕΠ). Κατά συνέπεια, η κερδοφορία του εισαγωγικού εμπορίου κατακρημνίστηκε και τα σχετικά φορολογικά έσοδα του Δημοσίου περιορίστηκαν σημαντικά.

Η κυβέρνηση Καραμανλή αιφνιδιάζεται από τις απροσδόκητες αυτές εξελίξεις και -εντελώς νεοελληνικά- πανικοβάλλεται. Αντιδράσπασμωδικά με έναν υπερκαταναλωτικό κεϋνσιανισμό:  το δεύτερο τρίμηνο 2009 σπρώχνει στην αγορά €16,637 δισ. επιπλέον των τρεχόντων εσόδων.

Το τρίτο τρίμηνο 2009 η ύφεση ανακόπτεταικατά τι: το ΑΕΠ αυξάνεται κατά 0,2% έναντι του προηγούμενου τριμήνου του έτους αλλά συνεχίζει να μειώνεται έναντι του αντίστοιχου τριμήνου του προηγούμενου έτους.

Το Διάγραμμα που ακολουθεί απεικονίζει την παραγωγική πτώση της ελληνικής οικονομίας από το πρώτο 3μηνο 2009 έως και το πρώτο τρίμηνο 2010. Απεικονίζει, επίσης, το προσωρινό μεταθετικό και εξομαλυντικό αποτέλεσμα επί της διαχρονικής καθοδικής πορείας του ΑΕΠ που είχε η άσκηση της ογκώδους αντι-υφεσιακής κεϋνσιανής πολιτικής που εφάρμοσε η κυβέρνηση Καραμανλή ιδιαίτερα το δεύτερο 3μηνο 2009.

Όταν και οι δύο δείκτες του διαγράμματος βρεθούν ταυτόχρονα στο αρνητικό τεταρτημόριο αυτό σημαίνει ότι η ύφεση έχει δομηθεί στην οικονομία, δηλαδή έχει μετεξελιχθεί σε κρίση. Αυτό συμβαίνει κατά τη διάρκεια του τέταρτου 3μήνου του 2009 επί κυβερνήσεως Παπανδρέου η οποία είχε διαδεχθεί εντωμεταξύ την κυβέρνηση Καραμανλή με τις εκλογές της 4ης Οκτωβρίου 2009.

Δύο ημέρες πριν από τη διεξαγωγή των εκλογών, η κυβέρνηση Καραμανλή διενεργεί την καταληκτική πολιτική πράξητου βίου της. Στις 2 Οκτωβρίου 2009  ο Υπουργός Οικονομίας και Οικονομικών κ. Παπαθανασίου υποβάλλει στην Eurostat την προκαθορισμένη για το μήνα Σεπτέμβριο επίσημη Ειδοποίηση της Διαδικασίας Υπερβολικού Ελλείμματος (ExcessiveDeficitProcedureNotification – EDP Notification) με την οποία εκτιμά ότι το προβλεπόμενο δημοσιονομικό έλλειμμα για το 2009 θα ανερχόταν στο -5,7% του ΑΕΠ, δηλαδή περίπου σε -13,5 δις. €.

Η “εκτίμηση” αυτή απέχει τόσο πολύ από την πραγματικότητα, παρελθούσα το προηγούμενο 9μηνο και προσδοκώμενη το επόμενο και καταληκτικό 3μηνο 2009, ώστε δεν μπορεί παρά να είναι σκόπιμη. Για να επιτυγχανόταν το προβλεπόμενο δημοσιονομικό έλλειμμα θα έπρεπε το τέταρτο και τελευταίο 3μηνο του έτους η επόμενη κυβέρνηση που θα προέκυπτε από τις εκλογές της 4ης Οκτωβρίου, δηλαδή -με απόλυτη βεβαιότητα- η κυβέρνηση του ΠΑΣΟΚ υπό τον κ. Παπανδρέου, να έβγαζε ένα δημοσιονομικό πλεόνασμα +16,8 δις. € ή +28,5% ως προς το ΑΕΠ του τελευταίου 3μήνου του 2009 και μάλιστα εν μέσω εξελισσόμενης ύφεσης ενώ παράλληλα το ΠΑΣΟΚ και ο ίδιος προσωπικά ο κ. Παπανδρέου είχαν αφελώς και δημαγωγικώς πολιτευτεί προεκλογικά υπό τη σημαία ενός παραδοσιακού φιλολαϊκού επεκτατικού αντι-υφεσιακού κεϋνσιανισμού ακριβώς ίδιου με εκείνον που η προηγούμενη κυβέρνηση Καραμανλή είχε εφαρμόσει στην πράξη και είχε αποτύχει να ανασύρει την οικονομία από την ύφεση.

Έναντι του τερατώδους αυτού ποσού, σύμφωνα με τον πρώην και τελευταίο Υπουργό Οικονομίας και Οικονομικών της κυβέρνησης Καραμανλή κ. Παπαθανασίου (201011:15) η κυβέρνηση Καραμανλή προσδοκούσε το τελευταίο 3μηνο του έτους επιπλέον των τρεχόντων έσοδα 0,6 δις. € από το ΕΤΑΚ και 2,2 δις. € από την τακτοποίηση των ημιϋπαίθριων χώρων και την επιβολή φόρου στα λαχεία, το ξυστό και τα σκάφη αναψυχής, δηλαδή συνολικά 2,8 δις. € ή το 16,7% του αναζητούμενου μεγέθους!

Δεοντολογικά, αφού σε δύο ημέρες θα σχηματιζόταν νέα κυβέρνηση και το έλλειμμα εξαρτάτο επίσης από την οικονομική πολιτική που αυτή θα ακολουθούσε, η κυβέρνηση Καραμανλή όφειλε να αφήσει την υποβολή της Ειδοποίησης της Διαδικασίας Υπερβολικού Ελλείμματος (ExcessiveDeficitProcedureNotification – EDP Notification) στη νέα κυβέρνηση που θα προέκυπτε από τις εκλογές.

Εάν, βεβαίως, το έπραττε αυτό, τότε η νέα κυβέρνηση -σχεδόν ημιθανής από “έκπληξη”- θα της φόρτωνε το τερατώδες έλλειμμα του 9μήνου καθώς και όλα τα προβλήματα στην αναχρηματοδότηση του χρέους που με απόλυτη βεβαιότητα θα προέκυπταν σε αυξανόμενη έκταση. Επέλεξε, λοιπόν, την πολιτική αυτοδιάσωσή της [που την ενίσχυσε πολιτευόμενη προεκλογικά υπό τη σημαία μιας ήπιας (και πρακτικά ανυπόστατης) διετούς δημοσιονομικής προσαρμογής (Λαμπρόπουλος 20160717)] και μεταβίβασε το διπλό πρόβλημα ελλείματος και χρέους στην επόμενη κυβέρνηση. Αλλά το μεταβίβασε με έναν τέτοιο τρόπο που σχεδόν εγγυόταν τη χρεοκοπία του Ελληνικού Δημοσίου…

Η Ειδοποίηση της Διαδικασίας Υπερβολικού Ελλείμματος (ExcessiveDeficitProcedureNotification – EDP Notification) με πρόβλεψη ετήσιου ελλείμματος -5,7% το 2009 που η κυβέρνηση Καραμανλή υποβάλλει επισήμως στην ΕΕ στις 2 Οκτωβρίου 2009, δύο μόλις μέρες πριν τη διενέργεια των προγραμματισμένων εκλογών, θέτει στην επόμενη κυβέρνηση το ακόλουθο δίλλημα:

1)      ή να αποδεχθεί λίγο-πολύ το “νουμεράκι της ΝΔ”προκειμένου να διασώσει την αξιοπιστία του Ελληνικού Κράτους και να προσπαθήσει στη συνέχεια να το πετύχει/ προσεγγίσει εγκαταλείποντας εν μία νυκτί τις προεκλογικές επεκτατικές κεϋνσιανού τύπου εξαγγελίες και δεσμεύσεις του ΠΑΣΟΚ με βέβαιη -“εξ’ αιτίας της ανικανότητας της κυβέρνησης”- τόσο την τελική αποτυχία του εγχειρήματος όσο και την παρεπόμενη πολιτική αυτοκαταστροφή του ΠΑΣΟΚ,

2)      ή να μην αποδεχθεί το “νουμεράκι της ΝΔ” και να το αναθεωρήσει προς τα πάνω σε μέγεθος που προφανώς δεν θα ήταν εκείνο της“άδοληςλογιστικής παράλειψης” αλλά τέτοιοπου θα δήλωνε σαφώς πρόθεση συστηματικής απόκρυψης και παραποίησης στοιχείων εκ μέρους της Ελληνικής Κυβέρνησης προκαλώντας έτσι αυτόματα μια κρίσηθεσμικής αξιοπιστίας του Ελληνικού Κράτους, δηλαδή -πρακτικά- κρίση δημόσιου χρέους.

Η κυβέρνηση Παπανδρέου -καλώς ή κακώς αλλά σίγουρα θεσμικά ορθώς- επέλεξε τη δεύτερη εναλλακτική και αυτόματα το Ελληνικό Κράτος κατέπεσε σε εκείνη την κατάσταση ευρω-εταιρικής θεσμικής υποβάθμισης που ο αξιότιμος κ. καθηγητής με τόσο κόπο και μελάνι αποδίδει στη «χρεοαποικιοποίηση»: “ή είστε παθολογικοί ψεύτες ή δεν ξέρετε πόσα χρωστάτε, οπότε είστε εντελώς ανεύθυνοι και αναξιόπιστοι …”…

Στις 21 Οκτωβρίου 2009 oΥπουργός Οικονομικών κ. Παπακωνσταντίνου αναθεωρεί την υποβληθείσα στις 2 Οκτωβρίου Ειδοποίηση της Διαδικασίας Υπερβολικού Ελλείμματος (ExcessiveDeficitProcedureNotification – EDP Notification) αυξάνοντας το προβλεπόμενο ετήσιο δημοσιονομικό έλλειμμα από το -5,7% στο -12,9% του ΑΕΠ.

Την επόμενη ημέρα, στις 22 Οκτωβρίου 2009, ο Οίκος Αξιολόγησης Fitchυποβαθμίζει την πιστοληπτική αξιολόγηση της Ελλάδας κατά μία κλίμακα από Α αρνητικό σε Α-αρνητικό.

Στις 29 Οκτωβρίου 2009 ο Οίκος Αξιολόγησης Moody’sυποβαθμίζει την πιστοληπτική αξιολόγηση της Ελλάδας από Α1 σταθερό σε Α1 αρνητικό.

Στις 7 Δεκεμβρίου 2009 ο Οίκος Αξιολόγησης Standard&Poor’sυποβαθμίζει την πιστοληπτική αξιολόγηση της Ελλάδας από Α- σταθερό σε Α- αρνητικό.

Αμέσως μετά την αναθεώρηση του δημοσιονομικού ελλείμματος επακολούθησε η γνωστή οδύσσεια των στοιχείων της ΕΛΣΤΑΤ[xii]: “εάν θέλετε βοήθεια, πείτε μας λεπτομερειακά και οριστικά σε ποιους χρωστάτε και πόσα και βάλτε τα όλα στο λογαριασμό!”[xiii].

Έτσι η Ελληνική Κυβέρνηση μπήκε αυτόματα σε τροχιά αποκλεισμού από τις αγορές, αφούενισχύθηκε η αυξητική τάση στο κόστος αναχρηματοδότησης του δημόσιου χρέους που είχε ξεκινήσει από τον περασμένο Αύγουστο. Μέσα σε 30 ημέρες από τις εκλογές η υπέρβαση της απόδοσης του ελληνικού 10ετούς ομολόγου έναντι του αντίστοιχου γερμανικού αυξήθηκε κατά 30,59%. Το τελευταίο 3μηνο 2009 το δημόσιο χρέος αυξήθηκε “συμβολικά” μόλις κατά €603,3 εκατ.

Οι αποδόσεις των 10ετών Ομολόγων του Ελληνικού Δημοσίου ως προς τις αποδόσεις των 10ετών Ομολόγων του Γερμανικού Δημοσίου, παρουσιάζονται στο Διάγραμμα που ακολουθεί:

Από το Διάγραμμα, όμως, προκύπτει ότι η ελληνική κρίση χρέους ξεκίνησε μετά από το Μάϊο 2008 όταν η απόδοση του Ελληνικού 10ετούς Ομολόγου ήταν μόλις κατά 11,8% μεγαλύτερη από εκείνη του Γερμανικού (και στα ίδια περίπου επίπεδα ολόκληρη την προηγούμενη ιστορική περίοδο) για να φτάσει σχεδόν γραμμικά το Μάρτιο 2009 στο 91,29%!

Μετά, από τον Απρίλιο 2009 – 67,39% μέχρι τον Ιούλιο 2009 -36,92%, ακολουθεί μια περίοδος χαλάρωσης (αβεβαιότητα οφειλόμενη στα αντιφατικά μηνύματα που εκπέμπουν οι δύο δείκτες τάσης του ΑΕΠ του τέταρτου 3μήνου 2008 και του πρώτου 3μήνου 2009 – Δες προηγούμενο Διάγραμμα Μεταβολής τριμηνιαίου ΑΕΠ).

Τέλος, το σκληρό παιχνίδι ξαναρχίζει τον Αύγουστο 2009 – 38,74% και λήγει οριστικά την Πρωτοχρονιά 2010όπου σημειώνεται υπέρβαση της απόδοσης του 10ετούς Ομολόγου του Ελληνικού Δημοσίου έναντι του αντίστοιχου Γερμανικού κατά  115,34% (για πρώτη φορά στα χρονικά η υπέρβαση ξεπερνάει το 100%!).

Την 2αΙανουαρίου 2010 η απόδοση του 10ετούς Ομολόγου του Ελληνικού Δημοσίου ανεβαίνει στο 6,9% (σημειώνοντας αύξηση κατά 19,6% έναντι της απόδοσής του την 1η Δεκεμβρίου 2009) ενώ ο Κρατικός Προϋπολογισμός 2010 προβλέπει πρωτογενές έλλειμμα -€9,6 δις., πληρωμές τόκων εντός του έτους επί του υφιστάμενου χρέους €12,95 δις. και πληρωμές χρεολυσίων εντός του έτους €21,5 δις., ήτοι το αναζητούμενο συνολικό ποσό: €44,05 δις. Έναντι αυτού του ποσού, ο Κρατικός Προϋπολογισμός αναμένει έσοδα €57,6 δις. Για να βγουν τα νούμερα, η Κυβέρνηση Παπανδρέου πρέπει να περικόψει τα 2/3 περίπου των δαπανών του Κρατικού Προϋπολογισμού 2010.

Η Κυβέρνηση Παπανδρέου αντιμετωπίζει το ακόλουθο δίλλημα:

1)      ή ύφεση (δραματική μείωση των δαπανών για να αποφευχθεί η χρεοκοπία),

2)      ή χρεοκοπία (παύση πληρωμής των χρεολυσίων).

Στο δυναμικό επίπεδο, όμως, αυτό το δίλλημααυτοακυρώνεται:

1)      ηύφεση της πρώτης εναλλακτικής θα επιφέρει σε δεύτερο χρόνο την αδυναμία εξυπηρέτησης του χρέους, δηλαδή τη χρεοκοπία, και

2)      η χρεοκοπία της δεύτερης εναλλακτικής θα επιφέρει σχεδόν αυτόματα την ύφεση.

Η χρεοκοπία, κάθε κρατική χρεοκοπία, συνεπάγεται συνδυασμένα:

·         μεταβίβαση περιουσιακών στοιχείων του Ελληνικού Δημόσιου στους δανειστές έναντι του προς αυτούς χρέους του,

·         περιορισμό των δημόσιων δαπανών,

·         αύξηση των δημόσιων εσόδων δηλαδή φορολογίας πρωτίστως περιουσίας / κεφαλαίου.

·         διαπραγμάτευση της Ελληνικής Κυβέρνησης με τους δανειστές της για τη διαγραφή μέρους του χρέους και ορισμού του χρονοδιαγράμματος εξυπηρέτησης του υπόλοιπου.

Προσοχή, όμως, η εναρκτήρια βάση της όλης αυτής διαδικασίας είναι η υποτιμημένη μεταβίβαση όποιου περιουσιακού στοιχείου του Ελληνικού Δημοσίου ενδιαφέρει τους δανειστές και ο συμψηφισμός της αξίας που θα του προσδοθεί στο χρέος. Αφού τελειώσει αυτή η διαδικασία πλήρους ιδιωτικοποίησης («effectiveprivatizationshoppinglist»), τότε θα εξεταστεί η δυνατότητα εξυπηρέτησης του προκύπτοντος υπολοίπου χρέους από το συνδυασμό των “λογικά αναμενόμενων” εσόδων και δαπανών του Ελληνικού Δημοσίου στη βάση της τρέχουσας οικονομικής συγκυρίας με το όποιο μη δυνάμενο να εξυπηρετηθεί υπόλοιπο χρέους να διαγράφεται χαριστικά.

Η διαδικασία αυτή θα συνέτριβε στιγμιαία την εγχώρια οικονομική δραστηριότητα η οποία ήδη είχε μπει σε τροχιά όχι απλώς «ύφεσης» αλλά «κρίσης».

Και για να αποσαφηνίζουμε τα νοήματα των λέξεων «κρίση» σημαίνει όχι απλώς τη μείωση του τζίρου των επιχειρήσεων και την αύξηση των ανέργων αλλά επίσης και επιπροσθέτως από τη μια την απαξίωση επαγγελματικών δεξιοτήτων, επιχειρήσεων, οικονομικών κλάδων και από την άλλη την εμφάνιση νέων σε μοτίβο ιδιωτικοποιήσεων των κρατικών περιουσιακών στοιχείων και δομών και αύξησης του συνολικού εμπορεύσιμου προϊόντος της οικονομίας.

Εν ολίγοις, η «χρεοκοπία του κράτους» είναι -parexcellence-η απώτατη νεοφιλελεύθερη «θεραπεία σοκ» στον μικροαστικό κρατικό-μονοπωλιακό καπιταλισμό μας και το «Λαϊκό Κράτος» του με ζητούμενο την πλήρη εγκαθίδρυση του οικονομικού λογισμού της αξίας στο σύνολο της οικονομίας και κοινωνίας, δηλαδή την πλήρη και ολοσχερή καπιταλιστικοποίηση σε χρόνο dt!

Η κυβέρνηση Παπανδρέου -καλώς ή κακώς-επιλέγει να επιχειρήσει να αποφύγει παράλληλα και ταυτόχρονα και τη χρεοκοπίααπό τη μια και την ύφεση από την άλλη.

Για να γίνει, όμως, αυτό το οικονομικό “θαύμα” ο μόνος τρόπος που υπάρχει είναι να βρεθεί κάποιος που να αναχρηματοδοτεί τα τοκοχρεολύσια του δημόσιου χρέους προκειμένου να αποκατασταθεί σταδιακά η δημοσιονομική εκείνη ευταξία που θα επέτρεπε την επιστροφή στις αγορές ώστε να επανεκκινήσει η αναχρηματοδότηση τόσο του παλαιού όσο και του νέου και σωτήριου χρέους.

Η διάσωση,όμως, από τη χρεοκοπία και την ύφεση, ουδόλως σημαίνει, ούτε συνεπάγεται, ότι διακόπτονται / ματαιώνονται οι διαδικασίες επιχειρηματικής και παραγωγικής αναδόμησης που θα ενεργοποιούντανσε περίπτωση που αυτές όντως επέρχονταν. Αυτές προσομοιώνονται -ορθά ή λανθασμένα∙ αυτό είναι άλλο ζήτημα- εντός του αναπόφευκτου συνοδευτικού προγράμματος προσαρμογής του ΔΝΤ με τρόπο που να συνδυάζονται σχεδιασμένα με παράλληλες πράξεις ανάκαμψης, δηλαδή -πρακτικά- επενδύσεων, κατά προτίμηση, αλλοδαπής προέλευσης.

Γιατί του ΔΝΤ; Επειδή το 2009-10 ήταν διεθνώς ο μοναδικός φορέας που έκανε αυτήν ακριβώς τη δουλειά!

Εξυπακούεται ότι η αποκλειστική προσφυγή ενός κράτους-μέλους της ΕΕ/ΕΖ στο ΔΝΤ και η υπαγωγή του σε πρόγραμμα προσαρμογής αποκλειστικά δικού του σχεδιασμού και διοίκησης ήταν πολιτική πράξη αυτονόητα απαράδεκτη για την ΕΕ/ΕΖ/ΕΚΤ.  Τουλάχιστον τα κράτη-μέλη της ΕΖ «όφειλαν» να συμμετάσχουν στη «διάσωση της Ελλάδας από τη χρεοκοπία». Έτσι στήθηκε το Ευρωπαϊκό Ταμείο Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας – ΕΤΧΣ / EuropeanFinancialStabilityFacility – EFSF το Μάιο 2010 και ακολούθησε ο σχηματισμός του «Αποικιοκράτη» του αξιότιμου κου. καθηγητή, της Τρόικα (ΔΝΤ-ΕΕ/ΕΖ-ΕΚΤ) το Μάϊο 2009.

Στις 3 Μαΐου 2010, η Ελληνική Κυβέρνηση δια του Υπουργού Οικονομικών και η ΤτΕ δια του Διοικητού τηςσυνυπέβαλαν στο ΔΝΤ και τα υπόλοιπα δεκαπέντε κράτη-μέλη της ΕΖ:

1)      το «Μνημόνιο Οικονομικής και Χρηματοπιστωτικής Πολιτικής» – ΜΟΧΠ,

2)      το «Τεχνικό Μνημόνιο Συνεννόησης» – ΤΜΣ, και

3)      το «Μνημόνιο Συνεννόησης στις Συγκεκριμένες Προϋποθέσεις Οικονομικής Πολιτικής» – ΣΠΟΠ),

αιτούμενοι τη χορήγηση πίστωσης €30,0 δις. από το ΔΝΤ και €80,0 δις. από τα υπόλοιπα δεκαπέντε κράτη-μέλη της ΕΖ.

Στις 8 Μαΐου 2010 εγκρίθηκε η Σύμβαση Δανειακής Διευκόλυνσης – Loan Facility Agreementμε τα κράτη-μέλη της ΕΖ και Συμφωνία Ετοιμότητας Χρηματοδοτικής Παροχής – Stand-by Agreement με το ΔΝΤ.

Αμέσως μετά σχηματίστηκε η Ομάδα Αξιολόγησης της Εφαρμογής των Συμφωνιών από εκπροσώπους των εμπλεκομένων φορέων, η «Τρόικα» ή το «Ευρωπαϊκό Αυτοκρατορικό Τρίγωνο» του αξιότιμου κου. καθηγητή, η οποία και εισηγείται υπέρ ή κατά της εκταμίευσης των πιστώσεων στη βάση της προόδου στην εφαρμογή των συμφωνιών που έχει επιτευχθεί από την Ελληνική Κυβέρνηση.

Το 2010 η κυβέρνηση Παπανδρέου συνεχίζει απτόητη, παρά την κορυφαία συνεχή αύξηση του κόστους αναχρηματοδότησης του δημόσιου χρέους, την εφαρμογή του κεϋνσιανού της σχεδίου εξόδου από την κρίση, αυτή τη φορά -όμως- και με τα λεφτά και την ανοχή των εταίρων της Ελλάδας στην ΕΖ και το ΔΝΤ, αλλά με το ίδιο πάντοτε αποτέλεσμα, δηλαδή χωρίς αποτέλεσμα!

Αποδόσεις του 10ετούς Ομολόγου του Ελληνικού Δημοσίου.

Το δημόσιο χρέος αυξάνεται κατά €44,7 δις., το μη διαπραγματεύσιμο στις αγορές μέρος του δημόσιου χρέους αυξάνεται από 5,2% το 2009 στο 16% το 2010, το δημοσιονομικό έλλειμμα διαμορφώνεται στα €38,6 δις. και … το ΑΕΠ μειώνεται κατά 5,479%!Με λίγα λόγια, ο κ. Παπανδρέου επανέλαβετο 2009-10 – υπό το φως, όμως, της ημέρας αλλά και μην τηρώντας τα συμφωνηθέντα με τους εταίρους και πλέον δανειστές- ακριβώς ότι είχε κάνει στο μαύρο σκοτάδι της νύχταςο κ. Καραμανλής το 2009 και έλαβε ακριβώς το ίδιο αποτέλεσμα: (σχεδόν) μηδέν εις το πηλίκον…

Το μεγάλο διπλό ιστορικό επίτευγμα του κου. Παπανδρέου και της κυβέρνησής του ήταν ότι:

·        Πρώτο: διέσωσαν το Ελληνικό Δημόσιο από τη χρεοκοπία η διαδικασία της οποίας εκκίνησε με την υποβολή της Ειδοποίηση της Διαδικασίας Υπερβολικού Ελλείμματος (ExcessiveDeficitProcedureNotification – EDP Notification) της 2ας Οκτωβρίου 2009 με την οποία η Κυβέρνηση Καραμανλή δήλωνε προς πάσα κατεύθυνση ότι το προβλεπόμενο δημοσιονομικό έλλειμμα για το 2009 θα ανερχόταν “μόλις” στο -5,7% του ΑΕΠ, δηλαδή περίπου σε -13,5 δις. €. ενώ το δημοσιονομικό έλλειμμα έτρεχε το 9μηνο 2009 από το ελάχιστο -13,83% έως -13,92% έως το μέγιστο -16,96% έως -17,07% επί του τρέχοντος ΑΕΠ του 9μήνου (αντιστοίχως εποχικά και μη διορθωμένου).

·        Δεύτερο: άσκησαν μια άφρονα και ανισόρροπη επεκτατική πολιτική δημόσιων δαπανών “στα τυφλά”που δεν κατόρθωσε να πυροδοτήσει την πολυπόθητη ανάκαμψη και εκ του μη αποτελέσματος οδήγησε εκ νέου το Ελληνικό Δημόσιο στο χείλος της χρεοκοπίας το 2011!

Συνολικά, λοιπόν, τη διετία 2009-10 τόσο η κεντροδεξιά όσο και κεντροαριστερή αλλά κατά όλα τα άλλα πανομοιότυπες εκδοχές της κεϋνσιανήςεξόδου από την κρίση μέσω των δημόσιων δαπανών δανείστηκαν και δαπάνησαν €76,2 δις., δηλαδή χονδρικά το 1/3 ενός ετήσιου ΑΕΠ, για να εισπράξουν αντιστοίχως μία ύφεση -4,3% το 2009 και μία ύφεση -5,5% το 2010!

Η ιδεολογική εμμονή στην “έξοδο από την κρίση” μέσω των δημόσιων δαπανών, η ψύχωση της διαφύλαξης της «δημόσιας / κρατικής περιουσίας» (που είναι και η βάση της πελατειακής σχέσης των κομμάτων με το εκλογικό σώμα), η διαδεδομένηλαϊκήαπέχθεια στις συναλλαγές πλήρως αντισταθμιστικού χαρακτήρα («κρατική / δημοτική οικονομία αναγκών ως ατελής παραφθορά του οικονομικού λογισμού της αξίας») και η επίμονη άρνηση υπέρβασης της επιχειρηματικότητας μικροαστικού χαρακτήρα (νοούμενης ως «λαϊκής οικονομικής δημοκρατίας») με όρους εταιρικών / συνεταιρικών συλλογικοτήτων, αποτελούν συλλογικές τροχοπέδες στην έξοδο από την κρίση και όχι μόνο ιδεολογικές.

Αυτή τη διαχειριστική ανικανότητα και αποτυχία της ασκηθείσας οικονομικής πολιτικής που κατέληξαν -αναπόφευκτα σε συνθήκες παγκόσμιας ύφεσης και ευρω-ατλαντικής χρηματοπιστωτικής κρίσης- σ’ ένα τυπικό μεν,το μεγαλύτερο δε στα ιστορικά χρονικά,πρόγραμμα διάσωσης και προσαρμογής του ΔΝΤ με κουστούμι διεθνούς κοπής και ραφής και ευρωπαϊκής συγχρηματοδότησης το οποίο -επιπλέον- στήθηκε adhocγια να αποτραπεί η επικείμενη χρεοκοπία της Ελληνικής Κυβέρνησης σε συνθήκες αποκλεισμού από τις διεθνείς χρηματοπιστωτικές αγορές, ο αξιότιμος κ. καθηγητής βαφτίζει «χρεοαποικιοποίηση»επειδή το ιδιωτικό (διαπραγματεύσιμο) χρέος άρχισε σταδιακά να αντικαθίσταται από δημόσιο πολυεθνικό (μη διαπραγματεύσιμο) χρέος παραλείποντας παράλληλα να συναξιολογήσει ότι αυτή η αντικατάσταση έγινε για τη διάσωση του οφειλέτη από την επικείμενη χρεοκοπία, δηλαδή την ολοκληρωτική εκποίηση / ιδιωτικοποίηση των πάσης φύσεως περιουσιακών στοιχείων του κατά τις επιταγές του κυρίαρχου νεοφιλελευθερισμού.

Κορυφαία στιγμή της αντικατάστασης του διεθνούς ιδιωτικού χρέους με διεθνές δημόσιο και ευρωπαϊκό κρατικό χρέος ήταν το PSI τον Μάρτιο 2012 μέσω του οποίου το ποσοστό του μη διαπραγματεύσιμου στις αγορές χρέους στο συνολικό δημόσιο χρέος πέταξε από το 25,3% στις 31 Δεκεμβρίου 2011 στο 46,6% στις 31 Μαρτίου 2012 και προσγειώθηκε στο 65,63% στις 31 Δεκεμβρίου 2012.

Με δυο λόγια, ο αξιότιμος κ. καθηγητής συνεπαγωγικά ισχυρίζεται-χωρίς, ωστόσο, να το αντιλαμβάνεται ο ίδιος και, επομένως, να δηλώνεται τυπικά στο σύγγραμμά του- ότι η αντικατάσταση του διεθνούς ιδιωτικού χρέους του οφειλέτη από πολυεθνικό δημόσιο (ΕΖ) και, επίσης, διεθνέςυπερεθνικό (ΔΝΤ), τον μεταβάλλει από “καθώς πρέπει κύριο” σε “τιποτένιο αποικιοκρατούμενο” ενός (Λενινιστή) Αποικιοκράτη.

Διαπιστώνεται, ωστόσο, ότι αυτή η «χρεοαποικιοποίηση»τελέστηκε ενάντιακαι σε βάρος του νεοφιλελευθερισμού -παρά τις περί του αντιθέτου συνεχείς εξαγγελίες του αξιότιμου κου. καθηγητή- καθότι διέσωσε το 2010 το Ελληνικό Δημόσιο και τον όποιο πλούτο αυτό διαθέτει από τα νύχια του σαρκοβόρου, εγχώριου και αλλοδαπού,τοκογλυφικού κοσμοπολίτικου κεφαλαίουμέσω της αποφυγής της επικείμενης πτώχευσής του και στη συνέχεια έπληξεμε το PSIτο Μάρτιο 2012 τον ίδιο τον παγκόσμιο νεοφιλελευθερισμό κατάκαρδα μέσω της διαγραφής ενός σημαντικού μέρους του ιδιωτικού χρέους (€107,1 δις.)!

Ασχέτως -τελικά- του τρόπου με το οποίο συντελέστηκε η «χρεοαποικιοποίηση» ή -εναλλακτικά και περισσότερο περιεκτικά- η κατάρρευση του καθ’ ημάς «Λαϊκού Κράτους», ποια ακριβώς ήταν το τελευταίο 3μηνο του 2009 και το πρώτο 6μηνο του 2010 αλλά και ποια ήταν και κατά τη στιγμή συγγραφής της Εισαγωγής του συγγράμματος (Μάρτιος 2013) η κατά τον αξιότιμο κ. καθηγητή «εθνική και ανεξάρτητη και κυρίαρχη ελληνική εναλλακτική λύση» την εφαρμογή της οποίας απέτρεψαν – αποτρέπουν / απαγόρευσαν -απαγορεύουν ιδιοτελώς οι αποικιοκράτες δανειστές της προκειμένου να μετατρέψουν την Ελλάδα σε αποικία τους και να τη διατηρούν σ’ αυτή την κατάσταση μέσω της επιβλαβούς γι’ αυτή και επωφελούς για τους ίδιους διαχείρισης του χρέους της απέναντί τους;

Φυσικά, ο αξιότιμος κ. καθηγητής ούτε κ’ αν που διανοείται να μας διαφωτίσει επ’ αυτού.

Όσο, όμως, ο αξιότιμος κ. καθηγητής δεν υποδεικνύει -για να συγκρίνουμε το τελούμενο/τελεσθέν με το εφικτό- την εναλλακτική “πατριωτική, εθνικά αξιοπρεπή, κυρίαρχη και διακρατικά ισότιμη λύση στο πρόβληματου δημόσιου χρέους” η οποία και δεν εφαρμόστηκε/εφαρμόζεται από τους εκάστοτε «δωσίλογους» που κυβερνούν, τότε επιτρέπει στον καθένα να συμπεράνει ότι απλώς μετονομάζει τη «διάσωση από την πτώχευση σε συνθήκες αποκλεισμού από τις διεθνείς πιστωτικές αγορές» με τη διαστρέφουσα το γεγονός της διάσωσης από την πτώχευση (πως θα μπορούσε να γίνει διάσωση εάν δεν έμπαιναν κρατικά κεφάλαια για να αντικαταστήσουν τα ιδιωτικά κεφάλαια που έφευγαν και εκείνα που δεν έρχονταν;) ονομασία «αποικία χρέους», που εμπεριέχει πρόδηλη δημαγωγική προπαγανδιστική αντιπολιτευτική σκοπιμότητα τόσο αριστερής όσο και δεξιάς απεύθυνσης.

Το μόνο“κάπως εναλλακτικό”ως προς το ιστορικά τελεσμένο που ο αξιότιμος κ. καθηγητής (Κοτζιάς 201304:265) υπαινίσσεταιστο πολυσέλιδο σύγγραμμά του περιλαμβάνεται στις ακόλουθες τρεις γραμμούλες: «Η μεγαλύτερη αντίθεση πριν από το μνημόνιο αφορούσε στο κούρεμα ή μη του ελληνικού χρέους. Κανονικά αυτό έπρεπε να γίνει πριν από το δανεισμό. Η Γερμανία όμως το απέτρεψε, προκειμένου να σώσει τις εκτεθειμένες τράπεζές της, καθώς και να “τιμωρήσει την αμαρτωλή Ελλάδα”.».

Τόσο το «κανονικά» όσο και το «κούρεμα» είναι και τα δυο τους εντελώς απροσδιόριστα αφού για το μεν πρώτο δεν υποδεικνύεται η «κανονικότητα» στην οποία αναφέρεται∙ στο δε δεύτερο λείπει κάθε ποσοτικοποίηση  (κούρεμα 10%, 20% ή 60% και 90%;).

Τώρα, εάν κάποιος νομίζει ότι να πει «Δεν πληρώνω το χρέος!» είναι μόνο “πατριωτική, εθνικά αξιοπρεπής, κυρίαρχη και διακρατικά ισότιμη λύση στο πρόβλημα του δημόσιου χρέους” και καθόλου “στυγνή ιμπεριαλιστική εκμετάλλευση” του δανειστή από τον οφειλέτη (μη αντισταθμιστική ιδιοποίηση αξίας στη βάση της κρατικής ισχύος του οφειλέτη), τότε μάλλον θα συγκλονιστεί συθέμελα όταν οι δανειστές του απλώς ανταπαντήσουν -εξ’ ίσου με όρους ισχύος- «Βρε, άντε και κουρέψου!».

Εξυπακούεται, βεβαίως, ότι για τον οφειλέτη -και αντιστρόφως για το δανειστή- κάθε μεγαλύτερο κούρεμα χρέους είναι προφανώς συμφερότερο από κάθε μικρότερο υπό μία, ωστόσο, κρίσιμη προϋπόθεση: ότι “όλα τα άλλα μένουν ως έχουν” (“ceterisparibus”) ανάμεσά τους. Ποια είναι αυτά τα “όλα τα άλλα” και πως αυτά “μένουν ως έχουν” μεταξύ ενός οφειλέτη που αγωνίζεται να κερδίσει την ευτυχία του και ενός δανειστή που παλεύει να αποφύγει τη δυστυχία του;

Και για να κλείσω το ζήτημα όσο περισσότερο απλά και ευγενικά γίνεται: πως σκοπεύει ο αξιότιμος κ. καθηγητής να διαχειριστεί επωφελώς για την πατρίδα το νυν “κρατικοποιημένο”δημόσιο χρέος της Ελληνικής Κυβέρνησης; Με τον τρόπο που το κάνει τώρα η συγκυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ-ΑΝΕΛ-ΜικρόΑριστερόΠΑΣΟΚ της οποίας ακόμη είναι ο Υπουργός Εξωτερικών ή με κάποιον άλλον;

Πάντως, προς υπενθύμισή του, και όχι μόνον αυτού, θα σημειώσω ότι η αποποίηση υφιστάμενου δημόσιου χρέους είναι διεθνώς καθ’ όλα νόμιμη μόνο σε περίπτωση επανάστασης, δηλαδή αλλαγής του πολιτεύματοςμέσω μη θεσμικά προβλεπόμενης διαδικασίας.

Συνεχίζεται…


[i] Τεχνικά, επρόκειτο για «διφασική εξυπηρέτηση σε είδος».

[ii] Επισημαίνεται ότι η εργασία που ο συγγραφέας εκπόνησε στο μάθημα των Μακροοικονομικών Δομών του Μεταπτυχιακού του (EHESS, Paris, 1981) ήταν η Εκτίμηση και συγκριτική αξιολόγηση των συναρτήσεων παραγωγής της γαλλικής και γερμανικής οικονομίας.

[iii] Αυτή είναι η διαφορά του € με το DM.

[iv]Taxheaven (20121228).

[v]ΤτΕ (20170630) Σύνθεση Χαρτοφυλακίου Κοινού Κεφαλαίου του Ν.2469/97   (CIF Portfolio Composition) κατά την 30/6/2017, http://www.bankofgreece.gr/BoGDocuments/xartofylakio_koinoukefalaiou.pdf

[vi] Κοτζιάς 201304:355 : «Το ποσό του κουρέματος εξαιτίας του PSI ξεπερνούσε τα 4,5 δισεκατομμύρια ευρώ.».

[vii] Δελτίο Δημόσιου Χρέους #52, 200812.

[viii] Δελτίο Δημόσιου Χρέους #65, 201203.

[ix] Δελτίο Δημόσιου Χρέους #69, 201303.

[x] Δελτίο Δημόσιου Χρέους #86, 201706.

[xi] Προϋπόθεση της αποτροπής της χρεοκοπίας του τραπεζικού συστήματος είναι ότι ο δανειστής, εν προκειμένω ο ΕΜΣ, θα συναινέσει να διατηρήσει ως καταθέτης τα νεοαποκτηθέντα διαθέσιμά του στο εγχώριο τραπεζικό σύστημα. Άρα, η «εθνική απελευθέρωση από το χρέος» δεν είναι οριστικά ολοκληρωτική. Θα συμβούλευα τον αξιότιμο κ. καθηγητή να αποφύγει να συναρμολογήσει μία νέα θεωρία χαρακτηρίζοντας την Ελλάδα ως «Αποικία Καταθέσεων»…

[xii] EC (20100108), REPORT ON GREEK GOVERNMENT DEFICIT AND DEBT STATISTICS, COM(2010) 1 final, http://ec.europa.eu/eurostat/documents/4187653/6404656/COM_2010_report_greek/c8523cfa-d3c1-4954-8ea1-64bb11e59b3a

[xiii] Αυτό το στοιχειώδες αδυνατεί -δυστυχώς- να το συλλάβει ο αξιότιμος κ. Καθηγητής (Κοτζιάς 201304:338-40).


Βιβλιογραφία

Kaiser (201306) J., One Made it Out of the Debt Trap; Lessons from the London Debt Agreement of 1953, Friedrich Ebert Stifung, http://library.fes.de/pdf-files/iez/10137.pdf

Κοτζιάς (201304) Ν., Ελλάδα αποικία χρέους, ευρωπαϊκή αυτοκρατορία & γερμανική πρωτοκαθεδρία, 4η Έκδοση, Εκδόσεις Πατάκη, Αθήνα 201503.

Κουνελάκη (20120122) Ξ., Ένα γερμανικό σχέδιο που μετατρέπεται σε μπούμερανγκ, Καθημερινή, http://www.kathimerini.gr/448386/article/epikairothta/politikh/ena-germaniko-sxedio-poy-metatrepetai-se-mpoymerangk

Toussaint (20140814) Ε., L’annulation de la dette allemande en 1953 versus le traitement réservé au Tiers Monde et à la Grèce, http://www.cadtm.org/L-annulation-de-la-dette-allemande

Taxheaven (20160610) Η διάρθρωση του Ελληνικού χρέους – Που και πόσα χρωστά η Ελλάδα – Το χρονοδιάγραμμα λήξης των δόσεων,https://www.taxheaven.gr/news/news/view/id/29605

ΤτΕ (2014) Το χρονικό της μεγάλης κρίσης, Η Τράπεζα της Ελλάδος 2008-2013,http://www.setee.gr/images/pdf/ToXronikoKrisiTE.pdf

ΤτΕ (201706), Ανάλυση καταθέσεων ανά τομέα, http://www.bankofgreece.gr/Pages/el/Statistics/monetary/deposits.aspx

ΤτΕ (20170630) Σύνθεση Χαρτοφυλακίου Κοινού Κεφαλαίου του Ν.2469/97   (CIF Portfolio Composition) κατά την 30/6/2017, http://www.bankofgreece.gr/BoGDocuments/xartofylakio_koinoukefalaiou.pdf