Οι διεθνείς τιμές των ορυκτών καυσίμων καλπάζουν προς τριψήφια νούμερα, καθώς οι ελπίδες για τερματισμό του πολέμου στο Ιράν διαψεύδονται καθημερινά ● Κίνα και Ινδία έχουν επιδοθεί σε αγώνα δρόμου για να αναπληρώσουν τα αποθέματά τους ● Σε δύσκολη θέση η Ε.Ε., λόγω της εξάρτησής της από το αμερικανικό LNG.
Αγώνα δρόμου για την εύρεση πετρελαίου, φυσικού αερίου και άλλων ορυκτών καυσίμων έχουν ξεκινήσει οι μεγάλες οικονομίες του πλανήτη, καθώς οι διεθνείς τιμές καλπάζουν ολοταχώς προς τριψήφια νούμερα και οι ελπίδες για ένα τέλος του πολέμου στο Ιράν σύντομα απομακρύνεται όλο και περισσότερο.
Μπάμπης Μιχάλης
Το μπρεντ ξεπέρασε κάποια στιγμή χθες το απόγευμα τα 90 δολάρια ανά βαρέλι, χτυπώντας το υψηλότερο επίπεδο από τον Ιούλιο του 2024 και οδεύοντας ολοταχώς σε εβδομαδιαία άνοδο μεγαλύτερη του 20%, τη μεγαλύτερη από την άνοιξη του 2020, στις αρχές της πανδημίας Covid-19.
Η Κίνα
Η νέα άνοδος ήλθε εν μέσω κλιμάκωσης των εχθροπραξιών και μετά την προειδοποίηση του υπουργού Ενέργειας του Κατάρ, Σαάντ αλ Κααμπί, ότι ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή θα μπορούσε να «καταστρέψει τις οικονομίες της υφηλίου» και την πρόβλεψή του ότι οι τιμές του αργού θα μπορούσαν να εκτιναχθούν στα 150 δολάρια το βαρέλι μέσα σε δύο έως τρεις εβδομάδες, εάν δεξαμενόπλοια και άλλα εμπορικά πλοία δεν μπορέσουν να περάσουν έως τότε από τα Στενά του Ορμούζ.
Ο Αλ Κααμπί υπογράμμισε επίσης στους Financial Times ότι ακόμη και αν ο πόλεμος τελείωνε άμεσα, θα χρειάζονταν «εβδομάδες έως και μήνες» για να επιστρέψει το Κατάρ σε έναν κανονικό κύκλο παραδόσεων του υγροποιημένου φυσικού αερίου του. Την ίδια στιγμή οι μεγαλύτερες οικονομίες της υφηλίου, που βασίζονται ενεργειακά στις εισαγωγές, έδειξαν να το έχουν πάρει απόφαση ότι η πληγή που άνοιξε θα αργήσει να κλείσει και κλιμακώνουν τις προσπάθειές τους προκείμενου να διασφαλίσουν τις προμήθειές τους σε πετρέλαιο και φυσικό αέριο.
Η Κίνα βρίσκεται, σύμφωνα με διπλωματικές πηγές, σε συνομιλίες με το Ιράν προκειμένου να επιτραπεί η ασφαλής διέλευση αργού πετρελαίου και πλοίων υγροποιημένου φυσικού αερίου του Κατάρ μέσω των Στενών του Ορμούζ, τα οποία παραμένουν ουσιαστικά κλειστά εδώ και επτά ημέρες. Η δεύτερη μεγαλύτερη οικονομία του κόσμου διατηρεί φιλικές σχέσεις με το Ιράν, αλλά στην παρούσα φάση «καίγεται», καθώς προμηθεύεται περίπου το 45% του πετρελαίου της μέσω των Στενών.
Τα δεδομένα παρακολούθησης πλοίων έδειξαν ότι ένα δεξαμενόπλοιο με την ονομασία Iron Maiden πέρασε προχθές κατά τη διάρκεια της νύχτας από τα Στενά αφού άλλαξε τη σηματοδότησή του σε «κινεζικής ιδιοκτησίας». Ωστόσο ένα τάνκερ δεν φθάνει. Θα χρειαστούν πολύ περισσότερα δρομολόγια για να ηρεμήσουν οι παγκόσμιες αγορές.
Η κυβέρνηση του Ιράν είχε ανακοινώσει νωρίτερα αυτήν την εβδομάδα ότι δεν θα επιτραπεί σε πλοία που ανήκουν στις ΗΠΑ, το Ισραήλ, τις ευρωπαϊκές χώρες ή τους συμμάχους τους να διέλθουν από το Στενό του Ορμούζ, χωρίς όμως να κάνει κάποια αναφορά στην Κίνα.
Η Ινδία
Εν τω μεταξύ, η άλλη μεγάλη οικονομία της Ασίας, η Ινδία, στρέφεται ξανά στο ρωσικό αργό πετρέλαιο για να καλύψει μέρος των αναγκών της. Οι μεγάλες κρατικές εταιρείες διύλισης της Ινδίας φέρονται να έχουν ξεκινήσει τις αγορές ρωσικών φορτίων αργού πετρελαίου, ώρες πριν από την προχθεσινή χορήγησης προσωρινής αδείας από το αμερικανικό υπουργείο Ενέργειας για 30 ημέρες.
Πληροφορίες ανέφεραν ότι τα ινδικά διυλιστήρια αντλούν ρωσικό πετρέλαιο από πλοία που έπλεαν στα ανοικτά των ακτών της χώρας συγκεντρώνοντας μέχρι στιγμής περί τα 20 εκατομμύρια βαρέλια. Η Ινδία προμηθεύεται το 40% των εισαγωγών πετρελαίου μέσω των Στενών του Ορμούζ και είναι ευάλωτη σε κρίσεις ενεργειακού εφοδιασμού καθώς τα αποθέματά της σε αργό πετρέλαιο επαρκούν μόνο για 25 ημέρες.
Ηταν κορυφαίος αγοραστής ρωσικού αργού πετρελαίου μέσω θαλάσσης μετά την εισβολή της Μόσχας στην Ουκρανία το 2022, αλλά τον Ιανουάριο τα διυλιστήριά της άρχισαν να μειώνουν τις αγορές τους υπό την πίεση της Ουάσινγκτον. Η μείωση των αγορών ρωσικού πετρελαίου βοήθησε το Νέο Δελχί να αποφύγει δασμούς 25% και να επιτύχει μια ενδιάμεση εμπορική συμφωνία με τις ΗΠΑ.
Η Ευρώπη
Το μεγάλο ερώτημα ωστόσο ίσως να αποτελεί η Ευρώπη, η οποία έχει ήδη την εμπειρία ενός σημαντικού οικονομικού πλήγματος από την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία πριν από τέσσερα χρόνια. Οι ευρωπαϊκές οικονομίες τρέμουν στην προοπτική μιας ακόμη βίαιης ενεργειακής συμπίεσης που θα ωθήσει τον πληθωρισμό και θα μειώσει τη ζήτηση. Η Ευρώπη θεωρείται λίαν ευάλωτη σε μια νέα διακοπή του εφοδιασμού της με φυσικό αέριο.
Παρότι αντλεί μόνο το 10% των αναγκών της από τον Κόλπο, τα ευρωπαϊκά συμβόλαια μελλοντικής εκπλήρωσης φυσικού αερίου έχουν εκτοξευθεί από την έναρξη του Πολέμου στο Ιράν πάνω από 50% στα υψηλότερα επίπεδα των τελευταίων 12 μηνών. Το ευρώ έχει υποχωρήσει σχεδόν κατά 2% έναντι του δολαρίου, τα 10ετή επιτόκια δανεισμού του Δημοσίου καταγράφουν άνοδο μεγαλύτερη των 10 μονάδων βάσης, ενώ οι απώλειες των χρηματιστηρίων της ευρωζώνης αγγίζουν το 6%.
Στους έξι μήνες που ακολούθησαν την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία τον Φεβρουάριο του 2022 οι τιμές του φυσικού αερίου στην Ευρώπη είχαν τριπλασιαστεί, τα επιτόκια της ΕΚΤ αυξήθηκαν κατά 100 μονάδες βάσης, οι αποδόσεις των γερμανικών ομολόγων κατά 135 μονάδες βάσης, το ευρώ έχασε 16% έναντι του δολαρίου και τα ευρωχρηματιστήρια βυθίστηκαν κατά 22%.
Οι χώρες της Ε.Ε. δεν βρίσκονται στην ίδια θέση σήμερα, τουλάχιστον όχι ακόμα, Ωστόσο τα συμβόλαια μελλοντικής εκπλήρωσης φυσικού αερίου και πετρελαίου βλέπουν τις τιμές να παραμένουν υψηλές για μεγάλο χρονικό διάστημα και να επανέρχονται στα προ του πολέμου επίπεδα έπειτα από περίπου ένα χρόνο.
Οι δύο εξαιρέσεις
Πρόκειται για διάστημα στο οποίο η Ε.Ε. καλείται να αναπληρώσει τα αποθέματά της σε φυσικό αέριο που σήμερα είναι κάτω από το 30%, στα χαμηλότερα επίπεδα των τελευταίων 5 ετών. Στο πλαίσιο της απεξάρτησης από το ρωσικό φυσικό αέριο, σχεδόν οι μισές από τις προμήθειες της Ε.Ε. θα πρέπει να πραγματοποιηθούν σε υγροποιημένο φυσικό αέριο.
Ο αποκλεισμός του καταριανού αερίου καθιστά την Ε.Ε. όλο και πιο εξαρτημένη από το υγροποιημένο φυσικό αέριο των ΗΠΑ, σε μια εποχή που οι εμπορικές και οι διπλωματικές σχέσεις με αυτές γίνονται ολοένα και πιο τεταμένες. Οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις δεν θα πρέπει να αισθάνονται άνετα. Δεν είναι εύκολα διαχειρίσιμη αυτή η κατάσταση.
Η Σλοβακία, που όπως και η Ουγγαρία εξαιρείται από την ευρωπαϊκή απαγόρευση αγοράς ρωσικού πετρελαίου, φέρεται να βρίσκεται σε συνομιλίες με την Gazprom για την αύξηση των εισαγωγών φέτος και του χρόνου, σε σύγκριση με τα επίπεδα του 2025, ενώ ο υπουργός Ενέργειας της Νορβηγίας συνέστησε πρόσφατα στους Ευρωπαίους να ξανασκεφτούν το ρωσικό φυσικό αέριο.
https://www.efsyn.gr/oikonomia/diethnis-oikonomia/503334_ziteitai-epeigontos-petrelaio
Σχόλια (0)