Προϋπολογισμός 2022: Ισοζύγιο θανάτου Υγείας-Πολεμικών Δαπανών

Προϋπολογισμός 2022: Ισοζύγιο θανάτου Υγείας-Πολεμικών Δαπανών

  • |

Να σπάσουμε τη λιτότητα, να σταματήσουμε τους εξοπλισμούς

Ο προ­ϋ­πο­λο­γι­σμός που κα­τέ­θε­σε η κυ­βέρ­νη­ση Μη­τσο­τά­κη επι­βε­βαιώ­νει την προ­σή­λω­σή της σε μια αντι­κοι­νω­νι­κή πο­λι­τι­κή «τα­ξι­κής με­ρο­λη­ψί­ας» υπέρ των ερ­γο­δο­τών και των πλου­σί­ων. 

Σε συν­θή­κες ύφε­σης, τα ερ­γα­τι­κά και λαϊκά στρώ­μα­τα κα­λού­νται να σφί­ξουν το ζω­νά­ρι «λόγω της δύ­σκο­λης οι­κο­νο­μι­κής συ­γκυ­ρί­ας», ενώ οι επι­χει­ρή­σεις απο­λαμ­βά­νουν γεν­ναιό­δω­ρες διευ­κο­λύν­σεις «για να αντα­πε­ξέλ­θουν στη δύ­σκο­λη οι­κο­νο­μι­κή συ­γκυ­ρία». Τώρα, που ο κρα­τι­κός προ­ϋ­πο­λο­γι­σμός κάνει λόγο για ση­μα­ντι­κή ανά­πτυ­ξη, αυτή δίνει «χώρο» για… γεν­ναιό­δω­ρες διευ­κο­λύν­σεις στις επι­χει­ρή­σεις, ενώ τα ερ­γα­τι­κά και λαϊκά στρώ­μα­τα κα­λού­νται και πάλι να σφί­ξουν το ζω­νά­ρι, μη τυχόν και «εκτρο­χια­στούν» τα δη­μο­σιο­νο­μι­κά επι­τεύγ­μα­τα…

Πάνος Πέτρου

Δώρα στο κε­φά­λαιο και λι­τό­τη­τα

Πα­ρου­σιά­ζο­ντας τον προ­ϋ­πο­λο­γι­σμό του 2022, το κυ­ρια­κά­τι­κο «Βήμα» έκανε εκτε­τα­μέ­νη ανα­φο­ρά στην «ανάσα στις επι­χει­ρή­σεις». Και λο­γι­κά, αφού στο κομ­μά­τι των «πα­ρο­χών», τα μέτρα στή­ρι­ξης των ερ­γο­δο­τών κα­τα­λαμ­βά­νουν τη με­ρί­δα του λέ­ο­ντος. Οι επι­χει­ρή­σεις απο­λαμ­βά­νουν μειώ­σεις των ασφα­λι­στι­κών ει­σφο­ρών, μεί­ω­ση του φόρου επί των κερ­δών στο 22% (ενώ ο φόρος επί των με­ρι­σμά­των πα­ρα­μέ­νει κα­θη­λω­μέ­νος στο 5%), μεί­ω­ση της προ­κα­τα­βο­λής φόρου, φο­ρο­α­παλ­λα­γές και μειώ­σεις φόρων για εξα­γο­ρές-συγ­χω­νεύ­σεις, φο­ρο­ε­λα­φρύν­σεις για «με­τα­σχη­μα­τι­σμούς».

Οι επι­χει­ρη­μα­τί­ες όχι μόνο θα πλη­ρώ­σουν λι­γό­τε­ρα, αλλά έχουν και… λαμ­βά­νειν. Ένας πα­κτω­λός χρη­μα­το­δο­τή­σε­ων (από το Πρό­γραμ­μα Δη­μο­σί­ων Επεν­δύ­σε­ων και από τους πό­ρους του Τα­μεί­ου Ανά­καμ­ψης) κα­τευ­θύ­νε­ται στην ενί­σχυ­ση των επεν­δύ­σε­ων του κε­φα­λαί­ου και τη στή­ρι­ξη των με­γά­λων επι­χει­ρη­μα­τι­κών ομί­λων.

Η απλο­χε­ριά της κυ­βέρ­νη­σης προς τους ερ­γο­δό­τες κάνει κα­θα­ρό το από πού προ­κύ­πτει η πρό­βλε­ψη για αυ­ξη­μέ­να φο­ρο­λο­γι­κά έσοδα κατά 3,5 δισ. ευρώ. Η με­ρί­δα του λέ­ο­ντος προ­κύ­πτει συ­ντρι­πτι­κά από τους έμ­με­σους φό­ρους, τους πιο άδι­κους και αντι­κοι­νω­νι­κούς, που επι­βα­ρύ­νουν τη λαϊκή κα­τα­νά­λω­ση. Αυτή η με­γά­λη ει­κό­να, γεν­ναί­ας πρι­μο­δό­τη­σης του πάνω κομ­μα­τιού της κοι­νω­νί­ας και αφαί­μα­ξης των «από κάτω», δεν αλ­λά­ζει από κά­ποια στο­χευ­μέ­να «φι­λο­δω­ρή­μα­τα» στο τέλος του έτους. Είναι πολύ λίγα και πολύ πε­ριο­ρι­σμέ­να μπρο­στά στις ανά­γκες που δη­μιουρ­γεί το τρο­μα­κτι­κό κύμα ακρί­βειας (το οποίο η κυ­βέρ­νη­ση πα­ρα­κο­λου­θεί με… εκ­κλή­σεις στις επι­χει­ρή­σεις για μια κά­ποια αυ­το­συ­γκρά­τη­ση) και η κα­θή­λω­ση των μι­σθών (που συ­νε­χί­ζε­ται) σε επί­πε­δα πολύ πίσω από τα ανα­γκαία. Πα­ράλ­λη­λα, διαιω­νί­ζουν μια δια­βρω­τι­κή λο­γι­κή (στην οποία διέ­πρε­ψε και ο Αλ. Τσί­πρας ως πρω­θυ­πουρ­γός), όπου οι πά­γιες κα­τα­κτή­σεις στο μισθό (συ­μπε­ρι­λαμ­βα­νο­μέ­νου του «κοι­νω­νι­κού»), αντι­κα­θί­στα­νται από ό,τι προ­αι­ρεί­ται και διευ­κο­λύ­νε­ται ο «ηγε­μό­νας» να πα­ρα­χω­ρή­σει κάθε Χρι­στού­γεν­να.

Με τον πα­κτω­λό χρη­μά­των να κα­τευ­θύ­νε­ται στα κί­νη­τρα προς την «επι­χει­ρη­μα­τι­κό­τη­τα» και την «προ­σέλ­κυ­ση επεν­δυ­τών», απου­σιά­ζει κάθε σο­βα­ρή πρό­νοια στον τομέα της προ­στα­σί­ας, σε μια χώρα που αντι­με­τώ­πι­σε πρό­σφα­τα κα­τα­στρο­φι­κές πυρ­κα­γιές και πλημ­μύ­ρες. Επι­πλέ­ον, συρ­ρι­κνώ­νο­νται ρα­γδαία οι πόροι που προ­βλέ­πο­νται για μέτρα στή­ρι­ξης λόγω των συ­νε­πειών της παν­δη­μί­ας (εξ ου και η κυ­βερ­νη­τι­κή οχύ­ρω­ση πίσω από τη δια­θε­σι­μό­τη­τα του εμ­βο­λί­ου ως μόνη απά­ντη­ση και το επί­μο­νο «την οι­κο­νο­μία δεν θα την ξα­να­κλεί­σου­με»).

Αλλά εκεί που γί­νε­ται πραγ­μα­τι­κή προ­κλη­τι­κή η ιε­ράρ­χη­ση των κυ­βερ­νη­τι­κών προ­τε­ραιο­τή­των στον τομέα των δα­πα­νών, είναι στο «ισο­ζύ­γιο θα­νά­του» με­τα­ξύ Υγεί­ας και πο­λε­μι­κών δα­πα­νών.

Υγεία

Με την παν­δη­μία σε πλήρη εξέ­λι­ξη και το ΕΣΥ να δο­κι­μά­ζε­ται σκλη­ρά επί 2 χρό­νια, οι προ­βλε­πό­με­νες δα­πά­νες του υπουρ­γεί­ου Υγεί­ας… μειώ­νο­νται διαρ­κώς! Από το 2021 ακόμα, οι δα­πά­νες υγεί­ας ήταν μειω­μέ­νες σε σχέση με το 2020 κατά 570 εκατ. ευρώ. Στο σχέ­διο προ­ϋ­πο­λο­γι­σμού για το 2022 προ­βλέ­πε­ται νέα μεί­ω­ση (560 εκατ. ευρώ). Με πολλά νο­σο­κο­μεία κλει­στά και με τα υπάρ­χο­ντα υπό κα­τάρ­ρευ­ση, μειώ­νε­ται ακόμα πε­ρισ­σό­τε­ρο (κατά 139 εκατ. ευρώ) η χρη­μα­το­δό­τη­σή τους. Οι πό­ροι­για την Πρω­το­βάθ­μια Υγεία, της οποί­ας η ανά­γκη ενί­σχυ­σης είναι κομ­βι­κό μέρος της απά­ντη­σης σε μια παν­δη­μία, μειώ­νο­νται κατά 52%. Το «νέο ΕΣΥ» το οποίο ευαγ­γε­λί­ζε­ται ο Μη­τσο­τά­κης, αφορά την στα­δια­κή απε­μπλο­κή του κρα­τι­κού προ­ϋ­πο­λο­γι­σμού από τη χρη­μα­το­δό­τη­σή του. Όλη την τε­λευ­ταία 2ετία, οι έκτα­κτες δα­πά­νες covid,αφο­ρούν «μπα­λώ­μα­τα» -κα­θώς τα κυ­βερ­νη­τι­κά στε­λέ­χη ξορ­κί­ζουν το εν­δε­χό­με­νο να απο­κτή­σου­με ένα «πο­λυ­τε­λές» (!) Σύ­στη­μα Υγεί­ας. Ενώ σε έρευ­να του ΠΟΥ, τον Μάη του 2020, η Ελ­λά­δα βρι­σκό­ταν στην προ­τε­λευ­ταία θέση με­τα­ξύ 24 ευ­ρω­παϊ­κών χωρών ως προς τις έκτα­κτες υγειο­νο­μι­κές δα­πά­νες κατά κε­φα­λήν. Είναι απο­κα­λυ­πτι­κό ότι σε ολό­κλη­ρο το διάγ­γελ­μα Μη­τσο­τά­κη μπρο­στά στο τέ­ταρ­το παν­δη­μι­κό κύμα που σα­ρώ­νει τη χώρα, δεν ανα­κοι­νώ­θη­κε ούτε ένα μέτρο υλι­κής στή­ρι­ξης του Συ­στή­μα­τος Υγεί­ας.

Πο­λε­μι­κές δα­πά­νες

Υπάρ­χει όμως ένα υπουρ­γείο που απο­λαμ­βά­νει ση­μα­ντι­κή αύ­ξη­ση στις δα­πά­νες του: το υπουρ­γείο Εθνι­κής Άμυ­νας. Οι πο­λε­μι­κές δα­πά­νες, ήδη με­γα­λύ­τε­ρες από τις υγειο­νο­μι­κές, ήδη ση­μα­ντι­κά φου­σκω­μέ­νες για το 2021, αυ­ξά­νο­νται ακόμα πε­ρισ­σό­τε­ρο (άλλα 800 εκατ. ευρώ) για το 2022. Στις ανα­φο­ρές για τα προ­βλε­πό­με­να έξοδα, δε­σπό­ζουν πα­ντού οι ανα­φο­ρές στις φυ­σι­κές πα­ρα­λα­βές οπλι­κών συ­στη­μά­των. Αυτά αφο­ρούν τα ρητά και εύ­κο­λα εντο­πί­σι­μα έξοδα. Γιατί είναι γνω­στό ότι διά­φο­ρες δα­πά­νες αυτών των υπουρ­γεί­ων (Άμυ­νας, Εξω­τε­ρι­κών) είναι πολύ καλά «κρυμ­μέ­νες» σε διά­φο­ρους κω­δι­κούς.

Ενώ οι ασθε­νείς στοι­βά­ζο­νται σε ράν­τζα και οι υγειο­νο­μι­κοί πα­λεύ­ουν «άο­πλοι» απέ­να­ντι στην παν­δη­μία, οι στρα­το­κρά­τες απο­κτούν τα ακρι­βό­τε­ρα και πιο φο­νι­κά «παι­χνί­δια» στην αγορά. Το χάσμα με­τα­ξύ υγειο­νο­μι­κών και πο­λε­μι­κών δα­πα­νών απο­κα­λύ­πτει τις προ­τε­ραιό­τη­τες της κυ­βέρ­νη­σης. Δεί­χνει επί­σης αν και πού «υπάρ­χουν τα λεφτά» για να στη­ρι­χτεί το Σύ­στη­μα Υγεί­ας, για να προ­χω­ρή­σουν μέτρα (στις συ­γκοι­νω­νί­ες, στα σχο­λεία) που μπο­ρούν να συμ­βά­λουν στην αντι­με­τώ­πι­ση της παν­δη­μί­ας.

Δυ­στυ­χώς το χάσμα αυτό, που ήδη διευ­ρύ­νε­ται χρόνο με το χρόνο, θα συ­νε­χί­σει να με­γα­λώ­νει. Στη Δη­μό­σια Υγεία, οι προ­θέ­σεις της κυ­βέρ­νη­σης για εί­σο­δο των ιδιω­τών με ΣΔΙΤ κ.ά., απο­κα­λύ­πτουν την πρό­θε­ση να συ­νε­χί­σει να μειώ­νε­ται η δη­μό­σια υγειο­νο­μι­κή δα­πά­νη. Στον τομέα των εξο­πλι­σμών, η οι­κο­νο­μι­κή επι­βά­ρυν­ση των τε­λευ­ταί­ων χρό­νων θα συ­νε­χί­σει να μας «συ­νο­δεύ­ει» αμεί­ω­τη τα επό­με­να χρό­νια, καθώς οι φρε­γά­τες, τα Ραφάλ, τα βλή­μα­τα κλπ έχουν ένα σω­ρευ­τι­κό κό­στος πάνω από 10 δισ. ευρώ, το οποίο κάθε χρόνο θα κα­τα­τρώ­ει ση­μα­ντι­κό μέρος των πόρων που θα μπο­ρού­σαν να κα­λύ­ψουν ζω­τι­κές κοι­νω­νι­κές ανά­γκες.

Ένα χρόνο πριν, οι σύ­ντρο­φοί μας στην Ιτα­λία έγρα­φαν εύ­στο­χα για τα αντί­στοι­χα πε­πραγ­μέ­να της δικής τους κυ­βέρ­νη­σης:

«Τώρα που σε σπί­τια και νο­σο­κο­μεία πε­θαί­νουν λόγω έλ­λει­ψης ανα­πνευ­στή­ρων, οφεί­λει να γνω­ρί­ζει κα­νείς ότι το κό­στος για τα F35 όχι μόνο είναι άχρη­στο, επι­βλα­βές, θα­να­τη­φό­ρο για τα θύ­μα­τα των πο­λέ­μων, αλλά επί­σης είναι και η αιτία θα­νά­του εδώ, λόγω της κα­τάρ­ρευ­σης των υγειο­νο­μι­κών δομών. Πόσες ζωές θα μπο­ρού­σαν να σω­θούν;».

Η κυ­βέρ­νη­ση είναι γα­λα­ντό­μα στους κα­πι­τα­λι­στές και επι­βά­λει λι­τό­τη­τα στους ερ­γα­ζό­με­νους. Αντί να προ­στα­τεύ­σει τη ζωή, επεν­δύ­ει σε ερ­γα­λεία θα­νά­του. Για την κοι­νω­νι­κή πλειο­ψη­φία, οι προ­τε­ραιό­τη­τες είναι οι ακρι­βώς ανά­πο­δες. Οι ερ­γα­τι­κές αντι­στά­σεις που έχουν εμ­φα­νι­στεί στο προ­σκή­νιο χρειά­ζε­ται να συ­νε­νω­θούν γύρω από τη συ­ντο­νι­σμέ­νη προ­σπά­θεια να τις επι­βά­λουν: Να σπά­σου­με τη λι­τό­τη­τα, κά­νο­ντας τους πλού­σιους να πλη­ρώ­σουν. Να στα­μα­τή­σου­με τους εξο­πλι­σμούς, κα­τευ­θύ­νο­ντας τους πό­ρους που απορ­ρο­φούν στις κοι­νω­νι­κές ανά­γκες. Αυτή η αντι­στρο­φή προ­τε­ραιο­τή­των, οφεί­λει να είναι στην «καρ­διά» των πο­λι­τι­κών σχε­δί­ων και του αντι­κυ­βερ­νη­τι­κού αγώνα της πο­λι­τι­κής Αρι­στε­ράς.

/rproject.gr