Σημαντική μελέτη: Όχι φράγματα,«Δώστε χώρο στον ποταμό»

Σημαντική μελέτη: Όχι φράγματα,«Δώστε χώρο στον ποταμό»

  • |

Μην κλείνετε τα ποτάμια. Όχι στα φράγματα. Αυτό είναι το βασικό συμπέρασμα της έκθεσης των Ολλανδών εμπειρογνωμόνων, σχετικά με την αντιπλημμυρική προστασία της Θεσσαλίας.

Αυτό ισχύει και για όλες τις άλλες περιοχές που κινδυνεύουν να πλημμυρίσουν. Μεταξύ αυτών και ο κάμπος της Άρτας. Γι’ αυτό και το ιδιαίτερο ενδιαφέρον μας. (Πηγή των πληροφοριών μας είναι η εφημερίδα «Η Καθημερινή»).

Πριν από λίγες ημέρες, η συμβουλευτική εταιρεία HVA International κατέθεσε στην κυβέρνηση την πρώτη από τις τρεις μελέτες της για τη Θεσσαλία. Η ομάδα υποστηρίζει ότι πρέπει να γίνουν παρεμβάσεις σε τρία επίπεδα –πρόληψη, διακυβέρνηση, διαχείριση κρίσεων– και θα συμπεριλάβει στην πρότασή της και την ανάταξη της αγροτικής παραγωγής στον Θεσσαλικό Κάμπο.

Οι εμπειρογνώμονες αναβαθμίζουν στην έκθεσή τους το πρόβλημα των ανθρωπογενών παρεμβάσεων στους ποταμούς της Θεσσαλίας, που είχαν ως αποτέλεσμα τον περιορισμό της κοίτης και των πλημμυρικών ζωνών τους:

«Οι ποταμοί και τα ρέματα συχνά περιορίζονται σε στενά περάσματα, “σφηνωμένα” ανάμεσα σε αναχώματα ώστε να μεγιστοποιήσουν τις παρακείμενες καλλιεργούμενες εκτάσεις. Πολυάριθμες βιομηχανίες και περιοχές κατοικίας έχουν χτιστεί επάνω στις πλημμυρικές ζώνες χειμάρρων και ποταμών, επιδεινώνοντας το πρόβλημα. Γέφυρες, δρόμοι και σιδηροδρομικές γραμμές επλήγησαν, καθώς ο σχεδιασμός τους δεν είχε λάβει υπόψη τις σύγχρονες απαιτήσεις για τη διαχείριση των υδάτων. Ως αποτέλεσμα μετατράπηκαν σε εμπόδια, προκαλώντας ακόμη μεγαλύτερη καταστροφή. Δεν υπάρχει επίσης καμία συντονισμένη συντήρηση των υδραυλικών υποδομών», αναφέρει η πρώτη έκθεση των Ολλανδών. (Τα παραπάνω έχουν ιδιαίτερο ενδιαφέρον και για την κοίτη του Αράχθου).

Η δεύτερη σύσταση των Ολλανδών είναι να αυξηθούν και πάλι οι πλημμυρικές ζώνες των ποταμών («Δώστε χώρο στον ποταμό», αναφέρεται χαρακτηριστικά). Οι εμπειρογνώμονες επισημαίνουν ότι βάσει της διεθνούς εμπειρίας, η προοπτική συγκράτησης των πλημμυρικών ροών από ταμιευτήρες και μεγάλα φράγματα είναι περιορισμένη:

«Τα μεγάλα φράγματα είναι ακριβά, απαιτούν ειδικές συνθήκες και συχνά εξυπηρετούν άλλους σκοπούς (λ.χ. παραγωγή ενέργειας, άρδευση) που κατά πάσα πιθανότητα έρχονται σε σύγκρουση με τη διαχείριση πλημμυρών», αναφέρουν. Το σημείο αυτό είναι ιδιαίτερα ενδιαφέρον, καθώς σε τοπικό επίπεδο στη Θεσσαλία εξακολουθεί να προβάλλεται ως λύση για τις πλημμύρες η υλοποίηση φραγμάτων που έχουν τα προηγούμενα χρόνια σχεδιαστεί χωρίς να προχωρήσει η κατασκευή τους (συνήθως λόγω κόστους ή δυσθεώρητου περιβαλλοντικού αποτυπώματος).

Οι εμπειρογνώμονες επισημαίνουν σειρά προβλημάτων σε σχέση με το δίκτυο ομβρίων υδάτων και γενικά τις υποδομές αποστράγγισης του νερού της βροχής. «Σε πολλές οικιστικές περιοχές οι υποδομές συντηρούνται ανεπαρκώς, ενώ έχουν δεχθεί παρεμβάσεις από τους κατοίκους, παράγοντες που επιταχύνουν την είσοδο του νερού στις κατοικίες», αναφέρουν. «Οι πολίτες συχνά καλύπτουν τα αυλάκια στην άκρη των δρόμων για να επεκτείνουν τις ιδιοκτησίες τους, κάτι που εμποδίζει την απορροή του νερού. Τα κανάλια αποστράγγισης εκατέρωθεν των δρόμων γεμίζουν με βλάστηση και σκουπίδια».

Περαιτέρω, οι κακές πρακτικές επεκτείνονται και στις αγροτικές περιοχές. «Κάποιοι αγρότες είχαν κατασκευάσει παράνομα φράγματα για να συλλέγουν και να εκτρέπουν το νερό στα χωράφια τους για άρδευση. Συχνά τα κανάλια αποστράγγισης χρησιμοποιούνται ως αρδευτικά κανάλια. Αυτοί είναι παράγοντες που επιτάχυναν την εξάπλωση των πλημμυρικών ροών», αναφέρουν.

Η κυβέρνηση ανέθεσε στην εταιρεία HVA International την κατάρτιση ενός masterplan αρδευτικών και αντιπλημμυρικών έργων, το οποίο θα παραδοθεί τον Φεβρουάριο του 2024. Μελέτη πρόληψης πρέπει να γίνει παντού. Ειδικά εκεί όπου υπάρχουν φράγματα όπως στην Άρτα

*Πληροφορίες και αποσπάσματα της μελέτης από την εφημερίδα “Η Καθημερινή”

http://artinews.gr