«Πρώτα ο άνθρωπος και μετά η οικονομία». Το σύνθημα που ακούγεται παρήγορο και στην περίπτωση των «ταπεινών» Ελλήνων, όπως μας αποκαλεί πρόσφατα το πρακτορείο ειδήσεων Μπλούμπεργκ, αποδείχτηκε πως σε σημαντικό βαθμό δεν ήταν απλώς ρητορικό. Η κεντρική επιλογή της χώρας μας να πάρει συντομότερα από άλλες χώρες περιοριστικά μέτρα συνδέεται και με μια τέτοια επιλογή. Και συνεπάγεται την ντε φάκτο άρνηση σοβαροφανών απόψεων περί «ανοσίας της αγέλης», που τελικά φάνηκε ότι υπάκουαν όχι τόσο σε επιστημονικά κριτήρια όσο στο ότι η λειτουργία της βουλιμικής οικονομίας και συνεπώς η νομή της εξουσίας έπρεπε να μείνει αδιατάρακτη. Απόδειξη για το παραπάνω ήταν η αλλαγή μοντέλου σε χώρες, όπως η Αγγλία, οι οποίες ήταν κήρυκες τέτοιων θέσεων που μάλλον δεν απέχουν πολύ από μια εφαρμογή των θέσεων του νεοδαρβινισμού περί φυσικής επιλογής.
Πέπη Ρηγοπούλου
Η σημερινή κατάσταση έχει κάνει διάτρητα τα σύνορα που υποτίθεται πως χωρίζουν τις έννοιες άνθρωπος και οικονομία. Η λέξη οικονομία στην αρχαία γλώσσα –στον Οικονομικό του Ξενοφώντα και αλλού- σήμαινε «τη διακυβέρνηση των ζητημάτων του οίκου και πρωτίστως των ανθρώπων που ζούσαν σε αυτόν-. Ενας ακόμη λόγος για να είναι αρμοδιότητα των γυναικών, οι οποίες κατά τη Λυσιστράτη και τις Εκκλησιάζουσες του Αριστοφάνη ήταν αυτές που νοιάζονταν περισσότερο για τις ανθρώπινες ζωές.
Μήπως όμως το σπίτι μας σήμερα, μέσα από την παγκοσμιοποίηση με όλες τις παραμέτρους και τις συνέπειές της, δεν είναι ολόκληρος ο κόσμος; Πώς αλλιώς να καταλάβουμε το γεγονός ότι ο ιός που ξύπνησε σε κάποια νυχτερίδα/έδεσμα, προφανώς από κάποιο «νυχτεριδοτροφείο», ταξίδεψε ταχύτατα για να σκοτώσει ανθρώπους σε κάθε γωνιά της Γης;
Και πώς θα μπορέσουμε να περιφρουρήσουμε αυτόν τον μικρό πλανήτη που είναι το σπίτι μας; Οι επιπτώσεις του εφιάλτη του κορονοϊού στην παγκόσμια παραγωγή –και συνεπώς στην πολιτική και σε ό,τι άλλο- θα έπρεπε να μας πείσουν ότι καμιά οικονομία δεν μπορεί να αντέξει για καιρό αν δεν βάλει τον άνθρωπο στο κέντρο της, αν δεν αποφασίσει ότι ο άνθρωπος δεν είναι αναλώσιμος.
Πώς θα μπορέσουμε να προωθήσουμε μια έρευνα που δεν θα είναι στραμμένη στον πόλεμο εναντίον των ανθρώπων και της φύσης που σήμερα μας τιμωρεί αλλά στον αγώνα για την υγεία ψυχής και σώματος; Πώς θα καταφέρουμε να πιέσουμε τους κυρίαρχους αυτού του κόσμου να βάλουν στη θέση του φονικού ανταγωνισμού την αλληλεγγύη (την καταρρακωμένη πάλι πρόσφατα από την Γερμανία); Οι κρατούντες μιλούν εύκολα για επιστροφή στους ρυθμούς της «κανονικότητας». Η κανονικότητα όμως αυτή, μήτρα και θύμα της πανδημίας, αποτελεί παρελθόν. Ο αυριανός κόσμος θα είναι καλύτερος ή χειρότερος. Αλλά θα είναι άλλος.
efsyn.gr
