Βραζιλία: «Ούτε από σφαίρες, ούτε από Covid, ούτε από πείνα!»

Βραζιλία: «Ούτε από σφαίρες, ούτε από Covid, ούτε από πείνα!»

  • |

Οργή ενάντια στον «γενοκτόνο» Μπολσονάρο

Μια σειρά πυκνά γε­γο­νό­τα του Μάη-Ιού­νη, απο­τυ­πώ­νουν μια κρί­σι­μη πο­λι­τι­κή-κοι­νω­νι­κή κα­τά­στα­ση στη Βρα­ζι­λία. 

Η προ­θυ­μία Μπολ­σο­νά­ρο να φι­λο­ξε­νή­σει το Κόπα Αμέ­ρι­κα, όταν οι πε­ρισ­σό­τε­ρες λα­τι­νο­α­με­ρι­κά­νι­κες χώρες αρ­νή­θη­καν και ενώ η παν­δη­μία στη Βρα­ζι­λία καλ­πά­ζει, ήρθε σε αντι­πα­ρά­θε­ση με την άρ­νη­ση της πλειο­ψη­φί­ας (πε­ρί­που 60%) του κα­τε­ξο­χήν πο­δο­σφαι­ρό­φι­λου λαού.    

Ήταν το «κε­ρα­σά­κι στην τούρ­τα» της δια­χεί­ρι­σης Μπολ­σο­νά­ρο, που επι­μέ­νει σε μια γραμ­μή άρ­νη­σης αντι­με­τώ­πι­σης της παν­δη­μί­ας που του έχει χα­ρί­σει το προ­σω­νύ­μιο «γε­νο­κτό­νος». Αυτές τις μέρες, το Κο­γκρέ­σο συ­ζη­τά κυ­βερ­νη­τι­κές ευ­θύ­νες σε διά­φο­ρες απο­φά­σεις (πχ την αρ­νη­τι­κή απά­ντη­ση της κυ­βέρ­νη­σης σε «κρού­ση» από την Pfeizer για επι­τά­χυν­ση της πα­ρο­χής εμ­βο­λί­ων!), που ξα­να­θέ­τουν στην δη­μό­σια συ­ζή­τη­ση την πι­θα­νό­τη­τα μιας δια­δι­κα­σί­ας «απο­πο­μπής». 

Πάνος Πέτρου

Δεν είναι η πρώτη φορά που ο Μπολ­σο­νά­ρο αντι­με­τω­πί­ζει μια τέ­τοια κρίση. Την τε­λευ­ταία φορά, η «από τα πάνω» αμ­φι­σβή­τη­ση και οι κοι­νο­βου­λευ­τι­κές δια­δι­κα­σί­ες έλη­ξαν με συμ­βι­βα­σμό, ενώ το «από τα κάτω» κύμα απο­δο­κι­μα­σί­ας (Fora Bolsonaro! Έξω ο Μπολ­σο­νά­ρο!) πε­ριο­ρί­στη­κε σε μπαλ­κό­νια, κοι­νω­νι­κά δί­κτυα κλπ και δε με­τα­φρά­στη­κε σε μα­ζι­κή κι­νη­το­ποί­η­ση στους δρό­μους. Το πε­ρα­σμέ­νο κα­λο­καί­ρι, η σχε­τι­κή υπο­χώ­ρη­ση της παν­δη­μί­ας, μια τάση «κα­νο­νι­κο­ποί­η­σης» των θα­νά­των και τα απο­τε­λέ­σμα­τα της έκτα­κτης οι­κο­νο­μι­κής βο­ή­θειας στους φτω­χό­τε­ρους, τον βο­ή­θη­σαν να ανα­κάμ­ψει και δη­μο­σκο­πι­κά.

Η ανά­κτη­ση των πο­λι­τι­κών δι­καιω­μά­των του Λούλα έδωσε μια νέα ώθηση σε όλο το φάσμα της πο­λι­τι­κής και κοι­νω­νι­κής αντι­πο­λί­τευ­σης. Αλλά κυ­ρί­ως, η παν­δη­μία συ­νέ­χι­σε να καλ­πά­ζει, οι απώ­λειες συ­νε­χί­ζουν να συσ­σω­ρεύ­ο­νται με δρα­μα­τι­κούς ρυθ­μούς, τα οι­κο­νο­μι­κά βοη­θή­μα­τα δεν απο­δει­κνύ­ο­νται πλέον επαρ­κή και η μπολ­σο­να­ρι­κή γραμ­μή «δεν κου­ρα­στή­κα­τε πια να γκρι­νιά­ζε­τε;» γί­νε­ται όλο και πιο απε­χθής. Για πρώτη φορά η δη­μο­φι­λία του βρί­σκε­ται γύρω στο 23-25%, χα­μη­λό­τε­ρα από προη­γού­με­νες κρί­σεις.

Σε αυτό το φόντο, ο πε­ρα­σμέ­νος Μάης απο­δεί­χτη­κε ιδιαί­τε­ρα «θερ­μός».

Στις 6 Μάη, συ­νέ­βη η σφαγή του Ζα­κα­ρε­ζί­νιο. Κατά την επι­δρο­μή της αστυ­νο­μί­ας σε μια φα­βέ­λα του Ρίο, για τον εντο­πι­σμό της ηγε­σί­ας της συμ­μο­ρί­ας «Comando Vermelho», δο­λο­φο­νή­θη­καν 28 άν­θρω­ποι. Αν και αυτές οι αι­μα­τη­ρές αστυ­νο­μι­κές επι­χει­ρή­σεις απο­τε­λούν μια θλι­βε­ρή «κα­νο­νι­κό­τη­τα» στη Βρα­ζι­λία, το πε­ρι­στα­τι­κό προ­κά­λε­σε σοκ. Ήταν η πιο φο­νι­κή επι­δρο­μή στην ιστο­ρία του Ρίο. Είχε επί­σης πο­λι­τι­κές προ­ε­κτά­σεις: Αφε­νός, η αστυ­νο­μία δυ­σφο­ρού­σε από καιρό με την από­φα­ση του Ανώ­τα­του Δι­κα­στη­ρί­ου να δια­τά­ξει «ανα­κω­χή» στις φα­βέ­λες όσο κρατά η παν­δη­μία -και από το Γε­νά­ρη του 2021 απο­φά­σι­σε να προ­χω­ρή­σει σε ανοι­χτή απεί­θεια, πυ­κνώ­νο­ντας από­το­μα τις επι­δρο­μές. Αφε­τέ­ρου, αυτή η «ανταρ­σία» και τα επα­κό­λου­θα εγκλή­μα­τά της, χει­ρο­κρο­τή­θη­καν θερμά από τον ίδιο τον Μπολ­σο­νά­ρο και από κο­ρυ­φαία κυ­βερ­νη­τι­κά στε­λέ­χη.

Η Μαύρη Συμ­μα­χία για τα Δι­καιώ­μα­τα, ένας συ­να­σπι­σμός 200 ορ­γα­νώ­σε­ων, πρω­το­βου­λιών και συλ­λο­γι­κο­τή­των των αφρο­βρα­ζι­λιά­νων, ορ­γά­νω­σε δια­δη­λώ­σεις σε 40 πό­λεις. Επι­λέ­γο­ντας την επέ­τειο κα­τάρ­γη­σης της δου­λεί­ας στη Βρα­ζι­λία, κά­λε­σαν στην «13η Μάη των Αγώ­νων» για να κα­ταγ­γεί­λουν τη σφαγή του Ζα­κα­ρε­ζί­νιο, αλλά και να ανα­δεί­ξουν τη συ­νο­λι­κή κα­τά­στα­ση των μαύ­ρων στη χώρα. Το κε­ντρι­κό σύν­θη­μα τα έλεγε όλα: «Ούτε από σφαί­ρες, ούτε από Covid, ούτε από πείνα! Οι μαύ­ροι άν­θρω­ποι θέ­λουν να ζή­σουν!».

Στις 23 Μάη, ο Μπολ­σο­νά­ρο κα­τέ­φυ­γε ξανά στην κι­νη­το­ποί­η­ση του «λαού του», την οποία επι­στρα­τεύ­ει όποτε πιέ­ζε­ται «θε­σμι­κά». Μετά την ανοι­χτή πα­ρέμ­βα­ση στη σύ­γκρου­ση αστυ­νο­μί­ας/δι­κα­στών, ήταν μια ακόμα υπεν­θύ­μι­ση της ιδιό­μορ­φης φύσης της απει­λής που απο­τε­λεί. Κά­λε­σε σε μη­χα­νο­κί­νη­τη δια­δή­λω­ση υπο­στή­ρι­ξής του ενά­ντια στο Συ­νταγ­μα­τι­κό Δι­κα­στή­ριο, που επι­τρέ­πει στις Πο­λι­τεια­κές κυ­βερ­νή­σεις να πά­ρουν μέτρα κατά του Covid. Χι­λιά­δες μη­χα­νές διέ­σχι­σαν τους δρό­μους του Ρίο Ντε Τζα­νέι­ρο με επι­κε­φα­λής τον ίδιο στη μη­χα­νή του. Απευ­θυ­νό­με­νος στους οπα­δούς του, δή­λω­σε ότι «Ο στρα­τός μου είστε εσείς, πιο ση­μα­ντι­κοί από την εκτε­λε­στι­κή, τη δι­κα­στι­κή και τη νο­μο­θε­τι­κή εξου­σία…».

Αλλά στις 29 Μάη, πα­ρου­σιά­στη­κε το αντί­πα­λο στρα­τό­πε­δο, για πρώτη φορά με τέ­τοια δύ­να­μη στο δρόμο. Η αντί­στα­ση στον Μπολ­σο­νά­ρο είχε εκ­φρα­στεί με μα­ζι­κούς όρους στο χώρο της εκ­παί­δευ­σης, σε έναν αμυ­ντι­κό, «θε­μα­τι­κό» αγώνα. Στη διάρ­κεια της παν­δη­μί­ας, υπήρ­ξαν κά­ποιες κλα­δι­κές απερ­γί­ες και οι Black Lives Matter κι­νη­το­ποι­ή­σεις. Αλλά το γε­νι­κευ­μέ­νο αντι-Μπολ­σο­νά­ρο αί­σθη­μα δεν είχε με­τα­φρα­στεί σε «κε­ντρι­κές» δια­δη­λώ­σεις με μα­ζι­κό­τη­τα.

Η 29Μ, υπό το σύν­θη­μα «Fora Bolsonaro!», υπήρ­ξε η πρώτη μα­ζι­κή αντι­κυ­βερ­νη­τι­κή δια­δή­λω­ση. Συμ­με­τεί­χαν πολ­λές χι­λιά­δες δια­δη­λω­τές σε πάνω από 200 πό­λεις της Βρα­ζι­λί­ας. Δεν πρό­κει­ται για «σει­σμό» (όσον αφορά τα με­γέ­θη της Βρα­ζι­λί­ας), αλλά ήταν «πραγ­μα­τι­κές» (με όρους συμ­με­το­χής) δια­δη­λώ­σεις των μαζών, οι με­γα­λύ­τε­ρες από το Μάη του 2019. Έχουν τε­ρά­στια ση­μα­σία ως τέ­τοιες, καθώς ήταν αυτό που απου­σί­α­ζε όλο το προη­γού­με­νο χρο­νι­κό διά­στη­μα.

Τα συν­δι­κά­τα, τα κόμ­μα­τα της Αρι­στε­ράς, φε­μι­νι­στι­κές ορ­γα­νώ­σεις, συλ­λο­γι­κό­τη­τες μαύ­ρων, οι ακτή­μο­νες του MST, φοι­τη­τές, συ­ντα­ξιού­χοι, καλ­λι­τέ­χνες, δια­δή­λω­σαν μαζί. Άν­θρω­ποι όπως ο Πά­ου­λο Λίμα, εκ­πρό­σω­πος των Αντι­φα­σι­στών Ντε­λι­βε­ρά­δων (συλ­λο­γι­κό­τη­τα που προ­έ­κυ­ψε το κα­λο­καί­ρι του 2020 από τη «σύμ­πτω­ση» αντι­φα­σι­στι­κών δια­δη­λώ­σε­ων με την απερ­γία στα ντε­λί­βε­ρι), που ήταν πάντα από τους πιο πρό­θυ­μους να δια­δη­λώ­σουν, καθώς «από την αρχή της παν­δη­μί­ας εί­μα­στε έξω κάθε μέρα για να δου­λεύ­ου­με» και «έχου­με έναν πρό­ε­δρο που είναι πιο επι­κίν­δυ­νος από τον ιό». Άν­θρω­ποι όπως ο Ελόι Πιέτα, 76χρο­νος της «γε­νιάς του ’68», που αυτή τη φορά αγνό­η­σε τους κιν­δύ­νους της ηλι­κί­ας του μιας και «τα κοι­νω­νι­κά δί­κτυα δεν αρ­κούν πλέον για την κα­τά­στα­ση που ζούμε, πρέ­πει να δεί­ξου­με και στο δρόμο ότι ο Μπολ­σο­νά­ρο πρέ­πει να φύγει». Άν­θρω­ποι όπως ο Κάρ­λος Εντουάρ­ντο Στρί­λι­τσερκ, εκ­πρό­σω­πος των ορ­γα­νω­μέ­νων οπα­δών της Κο­ρίν­θιανς, που δή­λω­σε ότι «είμαι στους δρό­μους κάθε μέρα από πέρσι τον Ιούνη ψά­χνο­ντας για δου­λειά. Ρι­σκά­ρω κάθε μέρα, για να μη ρι­σκά­ρω να δια­δη­λώ­σω αφού προ­σέ­χου­με κιό­λας στο μέτρο του εφι­κτού; Πα­λεύ­ου­με κάθε μέρα για ψωμί, γιατί να μην πα­λέ­ψου­με κι ενά­ντια στις δο­λο­φο­νι­κές πο­λι­τι­κές της κυ­βέρ­νη­σης;». Δεί­χνο­ντας πα­ρα­δί­πλα τους ορ­γα­νω­μέ­νους οπα­δούς της Σά­ντος, της Σάο Πά­ου­λο, της Παλ­μέι­ρας, ση­μεί­ω­σε: «Ενά­ντια στην πείνα… παί­ζου­με στην ίδια ομάδα. Η αντι­πα­λό­τη­τά μας κρα­τά­ει 90 λεπτά. Μετά από αυτά, υπάρ­χει ο άλλος αγώ­νας». [από αντα­πό­κρι­ση του Μαρ­σέ­λο Αγκι­λάρ]

Το κλίμα που δια­μορ­φώ­νε­ται και «σπρώ­χνει» πλέον στους δρό­μους απο­τύ­πω­σε μια φράση σε editorial του esquerda online: «Στις συν­θή­κες μιας παν­δη­μί­ας της οποί­ας η διά­δο­ση και η θνη­σι­μό­τη­τα  πα­ρα­μέ­νει υψηλή, το ιδα­νι­κό θα ήταν να μη δια­δη­λώ­να­με. Αλλά δε ζούμε σε μια φυ­σιο­λο­γι­κή κα­τά­στα­ση… χι­λιά­δες Βρα­ζι­λιά­νοι, κυ­ρί­ως μαύ­ροι και φτω­χοί ερ­γα­ζό­με­νοι στις φτω­χο­γει­το­νιές της χώρας, συ­νε­χί­ζουν να πε­θαί­νουν κα­θη­με­ρι­νά σε νο­σο­κο­μεία που έχουν κα­τα­κλυ­στεί από ασθε­νείς ή στο σπίτι, όπου η κα­τσα­ρό­λα είναι άδεια και οι σφαί­ρες της αστυ­νο­μί­ας σφυ­ρί­ζουν». Με αυτές τις δια­θέ­σεις, χι­λιά­δες άν­θρω­ποι επα­νήλ­θαν στους δρό­μους για μια δεύ­τε­ρη μέρα αντι­κυ­βερ­νη­τι­κών δια­δη­λώ­σε­ων στις 19 Ιούνη…

//rproject.gr