Ακόμη κι ο πόλεμος συνήθεια είναι

Ακόμη κι ο πόλεμος συνήθεια είναι

  • |

Ακόμη και ο πόλεμος συνηθίζεται, δυστυχώς. Η χειρότερη φρίκη μεταπίπτει, γίνεται καπνός, σε δελτία ειδήσεων και εικόνες καταστροφής, μακριά όμως από εμάς. Πολλοί συμπάσχουν βέβαια και κάπως καταλαβαίνουν τον τρόμο, την απόγνωση και την απελπισία των αμάχων και των μικρών παιδιών [και θλίβονται για όσους χάνουν τη ζωή τους, ασφαλώς], αλλά η συμπάθεια δεν μπορεί να είναι έμπρακτη. Τα λόγια κατανόησης, οι ευχές να πάψει ο πόλεμος, μόνο σαν ξόρκι εκλαμβάνονται – αλλά δεν ξορκίζεται ο πόλεμος, είναι εκεί, μπροστά μας, στους δέκτες μας, στη συνείδησή μας, στην ψυχή μας [δίπλα μας και μέσα μας].

Γιώργος Σταματόπουλος

Τελικά η συνήθεια μετουσιώνεται σε αδράνεια, ίσως διά μέσου της ίδιας της ιστορικής αδράνειας, που είναι κι αυτή κινητήρια δύναμη. Χάνει κανείς το κουράγιο του να συνεχίσει να βλέπει τις ειδήσεις από το μέτωπο, αποθαρρύνεται, ξενίζεται ακόμη περισσότερο για το ανθρώπινο είδος, αλλά, ως γνωστόν, η ζωή συνεχίζεται, ειδικά για όσους είμαστε μακριά από τα πεδία της φρίκης. Η ζωή αλλάζει, είναι τελείως διαφορετική, αλλά για όσους πονάνε και υποφέρουν μόνο, όχι για όλους. Τα έχει, λένε, αυτά η ζωή, έτσι είναι αυτή η ρημάδα και λοιπά. Δεν φταίει όμως πάντα η κακή τύχη και η άδικη μοίρα. Οι πόλεμοι είναι προϊόν ανθρώπινης νόησης – και τι να την κάνουμε τέτοια νόηση, όταν αφανίζει ζωές, πόλεις, πολιτισμούς;

Πώς να καταλάβει κανείς τι ψυχικές αναταράξεις δονούνται στα υπόγεια καταφύγια, στις σύγχρονες αυτές κατακόμβες, όπου σπαρταρά από οδύνη και αδυναμία ο νους του ανθρώπου; Πώς να εννοήσει τι συμβαίνει στους κρυπτόμενους, μακριά από ήλιο και φως, γονείς και μικρά παιδιά ή και υπερήλικους; Ποιος ευθύνεται για τούτη την «ανοσιότητα», γι’ αυτόν τον ευτελισμό της ανθρώπινης αξιοπρέπειας; Πώς να αντέξει ο έρμος ο νους να εισπράξει, να φιλτράρει, να αναλύσει, να κατανοήσει τούτη τη βαρβαρότητα; Γιατί οι άνθρωποι γίνονται εχθροί και επιζητεί ο ένας τον αφανισμό του άλλου; Αιώνια, αναπάντητα ερωτήματα. Και αφού φαίνονται αναπάντητα καταλήγουμε να τα θεωρούμε φυσιολογικά – τέτοια η κατάντια μας ως είδους του πλανήτη.

Είναι δύσκολο –και αχώνευτο– να παραδεχτεί κάποιος ότι κύριος υπεύθυνος για τους πολέμους των δύο τελευταίων τουλάχιστον αιώνων είναι ο δυτικός πολιτισμός, αυτός δήθεν που τάσσεται υπέρ της ελευθερίας και ανεξαρτησίας των κρατών, ο πολιτισμός της Αναγέννησης και του Διαφωτισμού, των λαϊκών επαναστάσεων και του ορθολογισμού. Τι να το κάνεις το διεθνές δίκαιο όταν αυτό καταπατάται από τους εκάστοτε ισχυρούς χωρίς να λογοδοτεί κανένας από αυτούς τους «ισχυρούς»; Αλλά η ανθρωπότητα δεν μπορεί να βρει άμυνες εναντίον της αλλοφροσύνης και της φρίκης ακριβώς διότι τα συμφέροντα της παγκόσμιας ελίτ έχουν ανάγκη αυτήν την αλλοφροσύνη – κι έτσι δικαιολογούνται τα ειδεχθέστερα εγκλήματα, μάλιστα αυτό μας γίνεται συνήθειο.

Αναστατώνονται μόνο όσοι έχουν φίλους, συγγενείς, γνωστούς στην Ουκρανία – οι υπόλοιποι λέμε ότι συμπάσχουμε, ότι κατανοούμε, αλλά έως εκεί, διότι δεν πάει παραπέρα. Πρέπει όμως να επιμένει κανείς σε ό,τι ομορφαίνει την ανθρωπότητα και όχι σε ό,τι την ασχημαίνει – έστω και αν εκβιάζει την ομορφιά διότι αυτή μόνο μπορεί [και οφείλει] να μας σώσει.

w.efsyn.gr