Χωρίς συναίνεση, είναι βιασμός

Χωρίς συναίνεση, είναι βιασμός

  • |

Να αλλάξει ο ορισμός στον Ποινικό Κώδικα

Η προ­τει­νό­με­νη αλ­λα­γή του άρ­θρου 336 του Ποι­νι­κού Κώ­δι­κα, στο οποίο ορί­ζε­ται ο βια­σμός, είναι σί­γου­ρα οπι­σθο­δρό­μη­ση και έρ­χε­ται σε μια στιγ­μή που δια­πι­στώ­νε­ται οπι­σθο­δρό­μη­ση στην ίδια τη θέση της γυ­ναί­κας στην κοι­νω­νία.

Στο άρθρο 336 ορί­ζε­ται ο βια­σμός ως εξής: «Όποιος με σω­μα­τι­κή βία ή με απει­λή σπου­δαί­ου και άμε­σου κιν­δύ­νου εξα­να­γκά­ζει άλλον σε συ­νου­σία ή σε άλλη ασελ­γή πράξη ή σε ανοχή της τι­μω­ρεί­ται με κά­θειρ­ξη». 

Κατερίνα Γιαννούλια

Η νέα πρό­τα­ση εξει­δι­κεύ­ει και πε­ριο­ρί­ζει τις πε­ρι­πτώ­σεις της «απει­λής σπου­δαί­ου και άμε­σου κιν­δύ­νου» μόνο σε εκεί­νες που αφο­ρούν «απει­λή κατά της ζωής ή της σω­μα­τι­κής ακε­ραιό­τη­τας».

Πα­ρό­λο που η νο­μο­θε­σία ενός κρά­τους δεν αρκεί για να αλ­λά­ξουν η αντι­με­τώ­πι­ση των γυ­ναι­κών και οι νο­ο­τρο­πί­ες που συ­νο­δεύ­ουν τη θέση στην οποία το σύ­στη­μα έχει βάλει τη γυ­ναί­κα, είναι εν­δει­κτι­κή της κυ­ρί­αρ­χης σκέ­ψης που επι­κρα­τεί και της κα­τεύ­θυν­σης που στο­χεύ­ει.

Έτσι, παρά τις επι­τυ­χη­μέ­νες και, για πρώτη φορά, απερ­για­κές δια­δη­λώ­σεις που έγι­ναν στην Ελ­λά­δα τη φε­τι­νή 8 Μάρτη, η κυ­βέρ­νη­ση του ΣΥ­ΡΙ­ΖΑ δεν έδει­ξε τη δέ­ου­σα προ­σο­χή και θε­ώ­ρη­σε ότι δεν θα πάρει κα­νείς και καμιά «χα­μπά­ρι» την αλ­λα­γή, προς το χει­ρό­τε­ρο, του άρ­θρου για το βια­σμό, που εμ­φα­νί­στη­κε στη δη­μο­σιό­τη­τα δύο μέρες πριν τις κι­νη­το­ποι­ή­σεις για την πα­γκό­σμια μέρα των γυ­ναι­κών.

Η ερώ­τη­ση 55 βου­λευ­τών-βου­λευ­τριών του ΣΥ­ΡΙ­ΖΑ, ώστε να αλ­λά­ξει ο ορι­σμός του βια­σμού με βάση τη μη συ­ναί­νε­ση και όχι μόνο τη βία, μπο­ρεί να αξιο­ποι­η­θεί από το κυ­βερ­νόν κόμμα για να δεί­ξει τε­λι­κά «ευαι­σθη­σία σε κοι­νω­νι­κά και δι­καιω­μα­τι­κά ζη­τή­μα­τα». Η οι­κο­νο­μι­κή κα­τά­στα­ση και η κό­λα­ση που έχει δη­μιουρ­γη­θεί για τις γυ­ναί­κες της ερ­γα­τι­κής τάξης, με τη μνη­μο­νια­κή κα­τάρ­ρευ­ση όλων των υπο­στη­ρι­κτι­κών δη­μό­σιων δομών για παι­διά, ηλι­κιω­μέ­νους, αρ­ρώ­στους, είναι απο­τέ­λε­σμα των ψήφων που έχουν δώσει στη βουλή ακρι­βώς αυτοί κι αυτές που τώρα κό­πτο­νται για τον ορι­σμό του βια­σμού. Υπο­κρι­σία! Ψη­φί­ζουν λι­τό­τη­τα και βαρ­βα­ρό­τη­τα στις πλά­τες των γυ­ναι­κών από τη μια κι επι­χει­ρούν «ξέ­πλυ­μα» από την άλλη.

Όταν οι γυ­ναί­κες ανα­γκά­ζο­νται να «γυ­ρί­σουν στο σπίτι», την «κου­ζί­να», στα παι­διά και τους παπ­πού­δες, όταν γυ­ρί­ζουν χρό­νια πίσω, στο έλεος και τις ορέ­ξεις του αφε­ντι­κού, γιατί η ανερ­γία είναι το με­γά­λο φό­βη­τρο, τότε ακο­λου­θεί όλη η αντι­δρα­στι­κή ιδε­ο­λο­γία που «επι­τρέ­πει» την αντι­με­τώ­πι­ση των γυ­ναι­κών ως κάθε εί­δους «ερ­γα­λεία».

Εμείς που πα­λεύ­ου­με και θέ­λου­με μια άλλη κοι­νω­νία, με τις γυ­ναί­κες ίσες με τους άντρες, χωρίς κέρδη που κο­στί­ζουν αν­θρώ­πι­νες ζωές, εμείς θα ασχο­λη­θού­με ει­λι­κρι­νά και κι­νη­μα­τι­κά και με τη νο­μο­θε­σία και τον Ποι­νι­κό Κώ­δι­κα για τους βια­σμούς.

Η Σύμ­βα­ση του Συμ­βου­λί­ου της Ευ­ρώ­πης για την πρό­λη­ψη και την κα­τα­πο­λέ­μη­ση της βίας κατά των γυ­ναι­κών και της εν­δο­οι­κο­γε­νεια­κής βίας (Σύμ­βα­ση της Κων­στα­ντι­νού­πο­λης) απο­τε­λεί το πιο πλή­ρες νο­μι­κό πλαί­σιο, μέχρι σή­με­ρα, για την αντι­με­τώ­πι­ση της βίας κατά των γυ­ναι­κών και των κο­ρι­τσιών και υπο­χρε­ώ­νει τα κράτη να ποι­νι­κο­ποι­ή­σουν όλες τις μη συ­ναι­νε­τι­κές πρά­ξεις σε­ξουα­λι­κής φύσης.

Η Σύμ­βα­ση της Κων­στα­ντι­νού­πο­λης υπο­γρά­φη­κε το 2011 και τέ­θη­κε σε υπο­χρε­ω­τι­κή ισχύ για όλα τα κράτη μέλη της ΕΕ το 2014. Η Σύμ­βα­ση αυτή επι­κυ­ρώ­θη­κε στην Ελ­λά­δα με νόμο του κρά­τους το Μάρ­τιο του 2018, χωρίς όμως να εν­σω­μα­τω­θεί στη νο­μο­θε­σία που ορί­ζει ανα­λό­γως τον βια­σμό.

Σύμ­φω­να με το άρθρο 36 αυτής της Σύμ­βα­σης: «Η συ­ναί­νε­ση πρέ­πει να πα­ρέ­χε­ται εκου­σί­ως, ως απο­τέ­λε­σμα της ελεύ­θε­ρης βού­λη­σης του ατό­μου η οποία αξιο­λο­γεί­ται στο πλαί­σιο των πε­ρι­στά­σε­ων».

Από τη Διε­θνή Αμνη­στία δια­βά­ζου­με τα εξής: «Ένας νο­μι­κός ορι­σμός του βια­σμού, που θα βα­σί­ζε­ται στην απου­σία συ­ναί­νε­σης, δεν είναι νέος ή πρω­το­πο­ρια­κός. Η διε­θνής και πε­ρι­φε­ρεια­κή νο­μο­θε­σία για τα αν­θρώ­πι­να δι­καιώ­μα­τα στην Ευ­ρώ­πη απαι­τεί από τα κράτη να προ­στα­τεύ­ουν όλους και όλες από τον βια­σμό. Αυτό πε­ρι­λαμ­βά­νει επί­σης τον αγώνα ενά­ντια στις βα­σι­κές αι­τί­ες της σε­ξουα­λι­κής βίας, με­τα­βάλ­λο­ντας τους νό­μους, τις πο­λι­τι­κές και τις συ­μπε­ρι­φο­ρές που θέ­τουν τους αν­θρώ­πους, και κυ­ρί­ως τις γυ­ναί­κες και τα κο­ρί­τσια, σε κίν­δυ­νο βια­σμού».

Την ώρα που τα στοι­χεία από έρευ­να σε ευ­ρω­παϊ­κό επί­πε­δο (χώρες της ΕΕ) απο­κα­λύ­πτουν ότι 1 στις 20 γυ­ναί­κες στην ΕΕ έχουν βια­στεί μετά την ηλι­κία των 15 ετών (πρό­κει­ται για πε­ρί­που 9 εκα­τομ­μύ­ρια γυ­ναί­κες) και ότι 1 στις 10 γυ­ναί­κες στην ΕΕ βί­ω­σαν κά­ποια μορφή σε­ξουα­λι­κής βίας μετά την ηλι­κία των 15 ετών, η Διε­θνής Αμνη­στία δια­πι­στώ­νει ότι μόνο 8 από τις 31 χώρες έχουν θε­σπί­σει τη νο­μο­θε­σία τους για τον βια­σμό στη βάση της συ­ναί­νε­σης.

Σε ορι­σμέ­νες χώρες, οι νόμοι περί βια­σμού και σε­ξουα­λι­κής βίας εξα­κο­λου­θούν να πλαι­σιώ­νο­νται από εγκλή­μα­τα που σχε­τί­ζο­νται με την «τιμή» ή την «ηθική», υπο­στη­ρί­ζο­ντας την ιδέα ότι η κοι­νω­νία έχει το δι­καί­ω­μα να ελέγ­χει τα σώ­μα­τα των γυ­ναι­κών. Στη Μάλτα, για πα­ρά­δειγ­μα, τα σε­ξουα­λι­κά αδι­κή­μα­τα εμπί­πτουν στο κε­φά­λαιο «εγκλή­μα­τα που επη­ρε­ά­ζουν την ομαλή τάξη των οι­κο­γε­νειών».

Και όπως επί­σης κα­τα­γρά­φε­ται στο site της Διε­θνούς Αμνη­στί­ας: «Παρά τη σο­βα­ρό­τη­τα της πα­ρα­βί­α­σης, ο βια­σμός συχνά δεν κα­τα­γρά­φε­ται στην Ευ­ρώ­πη. Ο φόβος του να μη γί­νουν πι­στευ­τές, η έλ­λει­ψη εμπι­στο­σύ­νης στο δι­κα­στι­κό σύ­στη­μα ή το στίγ­μα που συν­δέ­ε­ται με αυτόν απο­θαρ­ρύ­νουν πάρα πολ­λές γυ­ναί­κες από την ανα­φο­ρά βια­σμού».

Ο αγώ­νας για την αλ­λα­γή προς το κα­λύ­τε­ρο του άρ­θρου 336 του Ποι­νι­κού Κώ­δι­κα έχει ξε­κι­νή­σει, με συ­νέ­λευ­ση που διεκ­δι­κεί να επι­βά­λει ορι­σμό του βια­σμού στη βάση του «χωρίς συ­ναί­νε­ση είναι βια­σμός», η οποία συ­γκέ­ντρω­σε πάνω από 120 άτομα στις 13 Μάρτη, 5 μόλις μέρες μετά την επι­τυ­χία των κι­νη­το­ποι­ή­σε­ων της 8ης Μάρτη.

Οι κι­νη­μα­τι­κοί στό­χοι που έχουν τεθεί για δια­δή­λω­ση στις 27/3 στο Υπουρ­γείο Δι­καιο­σύ­νης, μέρα που λήγει η δια­βού­λευ­ση για τις τρο­πο­ποι­ή­σεις του Ποι­νι­κού Κώ­δι­κα, μπο­ρούν να επι­τευ­χθούν με μα­ζι­κό­τη­τα και απεύ­θυν­ση σε όλες τις γυ­ναί­κες που πλήτ­το­νται από τα μνη­μό­νια, τον νε­ο­φε­λευ­θε­ρι­σμό και την αντι­δρα­στι­κή και κα­τα­πιε­στι­κή ιδε­ο­λο­γία που τα συ­νο­δεύ­ει.

Οι γυ­ναί­κες της ερ­γα­τι­κής τάξης έχουν απηυ­δή­σει κι έχουν την ανά­γκη να εκ­φρά­σουν την αγα­νά­κτη­σή τους, διεκ­δι­κώ­ντας τη ζωή τους, όπως λέ­γα­με ορ­γα­νώ­νο­ντας την απερ­γία στη δου­λειά και στο σπίτι, στις 8 Μάρτη. Γι’ αυτό γυ­ναι­κεί­ες ομά­δες της Αρι­στε­ράς, φε­μι­νι­στι­κές συλ­λο­γι­κό­τη­τες και κάθε συλ­λο­γι­κός σχη­μα­τι­σμός έχουν ευ­θύ­νη να ορ­γα­νώ­σουν τις αντι­στά­σεις και αντι­δρά­σεις.

rproject.gr/